تنش‌های خاورمیانه دوباره بالا گرفت؛ قیمت نفت افزایشی شد

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، تنش‌های خاورمیانه بار دیگر شدت گرفته و این بار اثر خود را مستقیم بر بازار جهانی نفت گذاشته است. در معاملات روز سه‌شنبه، ۱۸ اوت (۲۷ مرداد)، قیمت هر بشکه نفت خام با رشدی محسوس همراه شد و نگرانی از اختلال احتمالی در مسیرهای صادرات انرژی، دوباره به بازار بازگشت.

افزایش قیمت نفت برای مصرف‌کننده عادی صرفاً یک عدد در تابلوی معاملات نیست. نفت گران‌تر یعنی هزینه حمل‌ونقل و تولید در سراسر جهان بالا می‌رود و این فشار دیر یا زود به قیمت کالاها و تورم داخلی کشورها منتقل می‌شود. برای بازار ارز و طلا نیز، رشد نفت معمولاً با نگرانی از تورم جهانی و کاهش جذابیت دارایی‌های پرریسک همراه است.

طبق داده‌های بازار، نفت برنت که معیار اصلی قیمت‌گذاری در بازارهای جهانی است، به محدوده بالای ۶۸ دلار در هر بشکه رسید و رشدی نزدیک به ۱ تا ۲ درصد را در ۱ روز معاملاتی ثبت کرد. نفت وست‌تگزاس اینترمدیت نیز هم‌جهت با برنت حرکت کرد و در محدوده نزدیک به ۶۵ دلار معامله شد. این سطح، بالاترین رقم چند هفته اخیر بازار انرژی به شمار می‌رود.

علت اصلی این رشد، تشدید تنش در مسیرهای دریایی خاورمیانه است. حمله‌های پی‌درپی حوثی‌های یمن به کشتی‌های تجاری در دریای سرخ، بار دیگر تردید درباره امنیت یکی از مهم‌ترین مسیرهای صادرات نفت را افزایش داده است. تحلیلگران بازار انرژی این وضعیت را فشار ریسک ژئوپلیتیک می‌نامند؛ یعنی نگرانی از احتمال وقفه در عرضه، حتی پیش از وقوع اختلال واقعی، قیمت‌ها را بالا می‌برد.

چرا بازار به تنش‌های خاورمیانه حساس است

بخش بزرگی از نفت صادراتی جهان از مسیرهای دریایی کلیدی خاورمیانه عبور می‌کند. هر نشانه‌ای از ناامنی در این مسیرها، خریداران بزرگ نفت را به سمت خرید زودهنگام و ذخیره‌سازی بیش‌تر سوق می‌دهد. این رفتار محتاطانه خود یکی از عوامل افزایش تقاضای کوتاه‌مدت و در نتیجه رشد قیمت است.

در سوی مقابل، برخی تحلیلگران به رشد ذخایر نفتی آمریکا و کندی رشد اقتصاد چین اشاره می‌کنند؛ عواملی که می‌توانند در میان‌مدت فشار افزایشی بر قیمت را کنترل کنند. مسیر آینده بازار نفت به کشمکش میان ریسک عرضه در خاورمیانه و نشانه‌های تقاضای جهانی وابسته است.

پیامد برای بازارهای داخلی

در ایران، قیمت نفت خام یکی از متغیرهای مؤثر بر انتظارات تورمی و بازار ارز است. رشد قیمت جهانی نفت می‌تواند از کانال درآمدهای ارزی و انتظارات عمومی، بر قیمت دلار و به تبع آن بازار طلا و سکه اثر بگذارد؛ هرچند شدت و جهت این اثر به سیاست‌های اقتصادی داخلی نیز بستگی دارد.

نفت در چند دهه اخیر بارها تحت تأثیر تحولات خاورمیانه نوسان کرده است. تجربه‌های پیشین نشان می‌دهد چنین رشدهایی می‌توانند موقت باشند یا در صورت تداوم تنش، به روندی پایدارتر تبدیل شوند. داده‌های هفته‌های آینده بازار، تصویر روشن‌تری از مسیر قیمت نفت ارائه خواهد داد.