به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، مرکز آمار ایران در گزارشی که روز سه‌شنبه، ۲۵ اوت (۳ شهریور)، منتشر شد، اعلام کرد شاخص قیمت تولیدکننده در بهار امسال نسبت به بهار سال گذشته ۹۸.۹ درصد افزایش یافته است. این یعنی هزینه تولید کالا و خدمات در اقتصاد ایران در ۱ سال تقریباً ۲ برابر شده است. تورم فصلی همین شاخص هم به ۲۸.۳ درصد رسیده که نشان می‌دهد فشار قیمتی در همین سه‌ماهه اخیر شتاب گرفته است.
شاخص قیمت تولیدکننده، بهای کالا و خدمات را در همان نقطه‌ای اندازه می‌گیرد که تولیدکننده آن را می‌فروشد، پیش از آنکه به دست مصرف‌کننده برسد. رشد این شاخص معمولاً با فاصله‌ای چند ماهه بر قیمت‌های مصرف‌کننده هم اثر می‌گذارد. به بیان ساده، وقتی هزینه تولید بالا می‌رود، بخشی از آن دیر یا زود به قیمت کالا در بازار هم منتقل می‌شود.
فاصله رشد تولید و مصرف
مرکز آمار ایران داده‌های شاخص قیمت تولیدکننده را به‌صورت فصلی منتشر می‌کند و آن را با فصل مشابه سال قبل و نیز با فصل پیش از آن مقایسه می‌کند. تورم فصلی ۲۸.۳ درصدی به این معناست که فقط در سه‌ماهه بهار، سطح عمومی قیمت‌های تولیدکننده نسبت به زمستان پیش از آن همین‌قدر بالا رفته است. این رقم از میانگین رشد فصلی سال‌های اخیر فاصله دارد و شتاب‌گیری هزینه تولید در ماه‌های اخیر را نشان می‌دهد.
این عدد چه ربطی به زندگی روزمره دارد
برای خانوارها، شاخص تولیدکننده معمولاً زودتر از شاخص قیمت مصرف‌کننده تغییرات را نشان می‌دهد. به همین دلیل اقتصاددانان آن را یکی از شاخص‌های پیش‌رو تورم می‌دانند. رشد نزدیک به ۲ برابری این شاخص در ۱ سال، هزینه تمام‌شده تولید بسیاری از کالاها را از مواد اولیه صنعتی تا محصولات کشاورزی بالا برده است.
دلایل رایج چنین رشدی در اقتصاد ایران شامل افزایش نرخ ارز، بالا رفتن هزینه انرژی و نهاده‌های تولید، و رشد نقدینگی است. سهم دقیق هر یک از این عوامل در رقم اخیر، نیازمند بررسی جزئیات بخشی گزارش مرکز آمار است که هنوز به‌طور کامل منتشر نشده است.
شاخص قیمت تولیدکننده از دهه ۱۳۷۰ در ایران محاسبه می‌شود و اکنون یکی از معیارهای رسمی برای پایش روند تورم در کنار شاخص قیمت مصرف‌کننده به‌شمار می‌رود.
نظرات کاربران