به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرد رشد نقدینگی در ۷ ماه ابتدایی سال ۱۴۰۵ به ۲۴ درصد رسیده است. رشد نقدینگی در مهرماه به‌تنهایی ۲.۷ درصد بوده است. او افزود ناترازی برخی بانک‌ها بخشی از تلاش‌های بانک مرکزی برای کنترل نقدینگی را کند کرده است.
نقدینگی مجموع پول و سپرده‌هایی است که در اقتصاد در گردش است. وقتی این مجموعه سریع‌تر از تولید کالا و خدمات بزرگ شود، معمولاً فشار بر قیمت‌ها بیش‌تر می‌شود. به همین دلیل، رشد نقدینگی یکی از شاخص‌هایی است که دلار، طلا، مسکن و هزینه زندگی خانوارها را از مسیر انتظارات تورمی تحت تأثیر قرار می‌دهد.
عدد ۲۴ درصد چه می‌گوید؟
رشد ۲۴ درصدی به ۷ ماه نخست سال برمی‌گردد و از ابتدای سال محاسبه شده است. اگر این رشد به‌طور مساوی میان ماه‌ها پخش شود، میانگین ماهانه حدود ۳ درصد می‌شود. رشد ۲.۷ درصدی مهر کمی پایین‌تر از این میانگین است، اما داده‌های ۱ ماه برای قضاوت درباره روند کافی نیست.
برای ملموس‌تر شدن عدد، فرض کنید حجم نقدینگی در ابتدای سال ۱۰۰ واحد بوده است. اکنون این حجم نزدیک به ۱۲۴ واحد است. یعنی در کمتر از ۸ ماه، یک‌چهارم به پول در گردش افزوده شده است. اگر تولید به همین اندازه رشد نکرده باشد، پول بیش‌تری برای خرید همان کالاها در بازار وجود دارد.
ناترازی بانک‌ها چه نقشی دارد؟
ناترازی یعنی تعهدات یک بانک، مانند سپرده‌ها و بدهی‌ها، از دارایی‌های قابل‌وصول آن بیش‌تر باشد. چنین بانکی برای تأمین منابع گاهی به استقراض از بانک مرکزی روی می‌آورد. این استقراض پایه پولی را بالا می‌برد و پایه پولی در نهایت نقدینگی را بزرگ‌تر می‌کند. به این ترتیب، ابزارهای کنترلی بانک مرکزی با مشکل مالی بانک‌ها در تعارض قرار می‌گیرد.
داده‌ها نشان می‌دهد مهار نقدینگی به سیاست‌گذاری پولی محدود نیست و به سلامت ترازنامه بانک‌ها هم بستگی دارد. اگر ناترازی ادامه پیدا کند، محتمل‌ترین نتیجه ادامه فشار بر مسیر کاهش رشد نقدینگی است. اثر نهایی آن بر قیمت‌ها به رشد تولید، نرخ ارز و انتظارات بازار نیز بستگی دارد؛ ارزیابی این اثر با خود مخاطب است.
نظرات کاربران