به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت سوخت کشتی‌های باری موسوم به «سوخت بانکر» در بازارهای جهانی به‌شدت افزایش یافته و تا روز جمعه ۱۱ سپتامبر (۲۰ شهریور)، رشدی ۷۶ درصدی را ثبت کرده است. این جهش قیمتی در پی کاهش عرضه نفت خام و اختلال در عملکرد پالایشگاه‌های خاورمیانه و روسیه رخ داده و هزینه حمل‌ونقل دریایی را برای شرکت‌های کشتیرانی بالا برده است.
این افزایش هزینه به‌طور مستقیم به قیمت تمام‌شده کالاهای وارداتی منتقل می‌شود. بخش بزرگی از تجارت جهانی از طریق کشتی‌های باری انجام می‌گیرد و گران‌شدن سوخت آن‌ها به معنای گران‌تر شدن حمل کالا از مبدأ تا مقصد است. برای مصرف‌کننده نهایی، این روند می‌تواند در قیمت کالاهای وارداتی از خودرو تا لوازم خانگی بازتاب پیدا کند.
چرا سوخت کشتی‌ها گران شد؟
بخش قابل‌توجهی از نفت خام جهان از مسیر تنگه هرمز عبور می‌کند. این آبراه باریک میان خلیج فارس و دریای عمان یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های انرژی جهان است. هرگونه تنش یا نگرانی امنیتی در این مسیر، ریسک اختلال در عرضه نفت را افزایش می‌دهد و بلافاصله در قیمت‌های جهانی انرژی اثر می‌گذارد.
هم‌زمان، اختلال در فعالیت برخی پالایشگاه‌های خاورمیانه و روسیه دامنه عرضه سوخت بانکر را محدودتر کرده است. سوخت بانکر نوعی سوخت سنگین ویژه موتور کشتی‌های بزرگ باری است. بازار آن جدا از بازار بنزین و گازوئیل مصرفی خودروها عمل می‌کند. کاهش هم‌زمان عرضه نفت خام و ظرفیت پالایش، فشار فروش را از بازار نفت به بازار سوخت دریایی منتقل کرده است.
این جهش قیمتی چه اثری بر جیب مصرف‌کننده دارد؟
شرکت‌های کشتیرانی معمولاً افزایش هزینه سوخت را از طریق عوارض سوخت به کرایه حمل بار اضافه می‌کنند. وقتی کرایه حمل بالا می‌رود، واردکنندگان کالا هزینه بیش‌تری برای رساندن کالا به بازار داخلی می‌پردازند. بخشی از این هزینه در نهایت به قیمت مصرف‌کننده منتقل می‌شود.
اقتصاد ایران بخش بزرگی از کالاهای اساسی و واسطه‌ای را از طریق دریا وارد می‌کند. گران‌شدن حمل‌ونقل جهانی می‌تواند همراه با نوسان نرخ ارز، فشار دوگانه‌ای بر قیمت کالاهای وارداتی وارد کند. کارشناسان بازار می‌گویند تداوم این روند در هفته‌های آینده به میزان تنش در مسیرهای انرژی و سرعت ترمیم ظرفیت پالایشگاهی بستگی دارد.
نوسان قیمت سوخت دریایی پدیده تازه‌ای نیست و پیش از این نیز در دوره‌های تنش ژئوپلیتیک یا محدودیت تولید نفت تکرار شده است. با این حال، دامنه ۷۶ درصدی رشد اخیر آن را به یکی از سریع‌ترین جهش‌های چند سال گذشته در این بازار تبدیل کرده است.
نظرات کاربران