به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز و به نقل از پایگاه دیو تو، تحلیلی تازه نسبت قیمت به سود در بورس آمریکا را با اوج حباب دات‌کام در سال ۱۹۹۹ مقایسه کرده است. نویسنده این گزارش می‌گوید آنچه امروز «حباب هوش مصنوعی» نامیده می‌شود، در واقع یک حباب نیست. به گفته او دست‌کم چهار حباب جداگانه روی هم انباشته شده‌اند که هرکدام سازوکار و زمان‌بندی خودشان را دارند.
نسبت‌های قیمتی؛ سایه سنگین دات‌کام
نسبت قیمت به سود تعدیل‌شده چرخه‌ای، معیاری که نوسان کوتاه‌مدت سود شرکت‌ها را هموار می‌کند، در اوایل سال ۲۰۲۶ به حدود ۴۱ رسیده است. این عدد در اوج حباب دات‌کام در سال ۱۹۹۹ نزدیک به ۴۴ تا ۴۵ بود؛ بالاترین رقم ثبت‌شده در کل تاریخ این شاخص. رقم فعلی، دومین سطح بالا در ۱۲۵ سال گذشته به شمار می‌رود. نسبت قیمت به سود شرکت پلانتیر با درآمد سالانه‌ای حدود ۵ میلیارد دلار، از ۱۳۰ واحد عبور کرده است؛ یعنی سرمایه‌گذاران حاضرند برای هر ۱ دلار سود این شرکت، ۱۳۰ دلار بپردازند.
سهام انویدیا از پایین‌ترین سطح خود در اواخر سال ۲۰۲۲ حدود ۲۰ برابر شده است، در حالی که سهام سیسکو در مسیر رسیدن به اوج خود در مارس سال ۲۰۰۰ حدود ۱۰ برابر رشد کرده بود. انویدیا در همین مسیر، دقیقاً مانند سیسکو در آن دوره، برای مدتی ارزشمندترین شرکت جهان شد. سهم سرمایه‌گذاری خطرپذیر جهانی که وارد استارتاپ‌های هوش مصنوعی شده نیز از حدود ۳۰ درصد در ۳ سال پیش به ۶۱ درصد در سال ۲۰۲۵ رسیده است؛ یعنی بیش از نیمی از کل سرمایه خطرپذیر دنیا اکنون فقط به یک حوزه اختصاص می‌یابد.
لایه پنهان‌تر؛ بازی با استهلاک تجهیزات
به گفته نویسنده گزارش، حباب نسبت‌های قیمتی همان بخشی است که همه به آن خیره شده‌اند و کمتر شگفت‌انگیز است. لایه مهم‌تر به شیوه محاسبه استهلاک تراشه‌های هوش مصنوعی در ترازنامه شرکت‌های بزرگ فناوری بازمی‌گردد. غول‌های ابری هزینه خرید تراشه‌های انویدیا و سرورهای مرتبط را طی پنج تا ۶ سال مستهلک می‌کنند، در حالی که خود انویدیا هر یک تا ۲ سال یک نسل جدید از تراشه‌ها را عرضه می‌کند. مایکل بری، سرمایه‌گذار شناخته‌شده به دلیل پیش‌بینی بحران مالی سال ۲۰۰۸، این دوره زمانی را غیرواقعی می‌داند و می‌گوید چرخه واقعی جایگزینی این تجهیزات به دو تا ۳ سال نزدیک‌تر است.
طولانی‌تر نشان‌دادن عمر مفید تجهیزات، هزینه استهلاک هر سال را کاهش می‌دهد و سود گزارش‌شده شرکت‌ها را بدون هیچ تغییری در واقعیت اقتصادی سخت‌افزار، بیشتر نشان می‌دهد. بر اساس محاسبات بری، این روش حسابداری می‌تواند طی سال‌های ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ در مجموع حدود ۱۷۶ میلیارد دلار سود صنعت فناوری را بیش از واقع نشان دهد؛ رقمی بزرگ‌تر از تولید ناخالص داخلی سالانه بسیاری از کشورها. او سود گزارش‌شده اوراکل و متا را به ترتیب حدود ۲۷ درصد و ۲۱ درصد بیش از واقع برآورد می‌کند.
نویسنده یادآوری می‌کند بخشی از حباب دات‌کام نیز نه در بورس، بلکه در دل زمین باقی ماند. شرکت‌هایی مانند گلوبال کراسینگ ده‌ها میلیون کیلومتر کابل فیبر نوری روشن‌نشده کاشتند که برخی از آن‌ها تا بیش از یک دهه بعد هم به کار نیفتادند. به گفته او نشانه‌های واقعی یک حباب را باید در ترازنامه‌ها و قراردادهای زیرساختی جست‌وجو کرد، نه فقط در هیجان بازار.
نظرات کاربران