به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، فرابورس ایران فرمول محاسبه حجم مبنا را از ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶ (۴ مهر ۱۴۰۵) تغییر می‌دهد. بر اساس این تغییر، ضریب صف به‌عنوان متغیر تازه وارد فرمول حجم مبنا می‌شود.
این تغییر مستقیماً به سرعت خروج سهم‌ها از صف خرید و صف فروش مربوط است. حجم مبنا حداقل درصدی از سهام هر شرکت است که باید در ۱ روز معامله شود تا آن سهم بتواند به سقف یا کف نوسان مجاز روزانه برسد؛ هرچه سهمی زودتر به این آستانه برسد، رشد یا افت قیمتش سریع‌تر در تابلو ثبت می‌شود. با ورود ضریب صف، سهم‌هایی که صف خرید یا فروش سنگین دارند، مشمول محاسبه متفاوتی خواهند شد.
چرا فرابورس فرمول را تغییر می‌دهد؟
هدف اعلامی این تغییر، محدود کردن اثر صف‌های سنگین بر شتاب نوسان قیمت است. در فرمول قبلی، حجم مبنا صرفاً بر اساس تعداد سهام شرکت محاسبه می‌شد و صف خرید یا فروش نقشی در آن نداشت. همین موضوع باعث می‌شد سهم‌هایی با صف‌های کوچک و حجم معاملات محدود، به سرعت به سقف یا کف قیمتی برسند.
نبود ضریب صف در فرمول قبلی، فضا را برای شکل‌گیری صف‌های کوتاه‌مدت و کم‌حجم باز می‌گذاشت که در مدت کوتاهی جمع می‌شدند. کارشناسان بازار سرمایه این الگو را یکی از عوامل نوسان‌های کاذب برخی نمادهای فرابورسی می‌دانند.
این تغییر چه اثری بر سرمایه‌گذاران دارد؟
برای سهامدارانی که در صف خرید یا فروش نمادهای فرابورسی سهم دارند، این تغییر می‌تواند سرعت خروج سهم از صف را تحت تأثیر قرار دهد. به بیان دیگر، زمان لازم برای رسیدن قیمت یک سهم به سقف یا کف نوسان، پس از اجرای فرمول تازه، نسبت به روال قبلی تغییر می‌کند.
برای معامله‌گران تازه‌کار، نکته مهم این است که حجم مبنا و صف خرید و فروش دو مفهوم جدا اما مرتبط‌اند. صف زمانی شکل می‌گیرد که تقاضا یا عرضه در یک قیمت مشخص بیشتر از طرف مقابل باشد؛ حجم مبنا تعیین می‌کند این عدم تعادل با چه سرعتی در قیمت رسمی سهم اثر بگذارد.
فرمول حجم مبنا از ابزارهای کنترلی بازار سرمایه ایران است که در دو دهه اخیر بارها بازنگری شده است. فرابورس و سازمان بورس در دوره‌های مختلف، ضرایب و آستانه‌های این فرمول را با هدف کاهش نوسان‌های شدید و مدیریت صف‌های خرید و فروش تنظیم کرده‌اند. جزئیات فنی کامل فرمول تازه هنوز از سوی فرابورس منتشر نشده و فعالان بازار منتظر دستورالعمل اجرایی رسمی پیش از ۲۶ سپتامبر (۴ مهر) هستند.
نظرات کاربران