گازوئیل در اروپا و آمریکا رکورد زد؛ بروکسل درباره زمستانی گران هشدار داد

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت گازوئیل در بازارهای اروپا و آمریکا تا جمعه ۲۵ سپتامبر (۳ مهر) به رکورد رسیده است. کمیسر انرژی اتحادیه اروپا در تازه‌ترین اظهاراتش گفت محتمل‌ترین سناریو برای این قاره، زمستانی با قیمت‌های بسیار بالای انرژی است. به گفته او، دو عامل هم‌زمان این فشار را ساخته‌اند: کاهش صادرات دیزل از خلیج فارس و اختلال در کار پالایشگاه‌های روسیه.

اهمیت این خبر از جایگاه گازوئیل در اقتصاد می‌آید. کامیون‌ها، ماشین‌آلات کشاورزی، کشتی‌ها و بخشی از سامانه‌های گرمایشی با همین سوخت کار می‌کنند. بنابراین گران‌شدن گازوئیل به‌سرعت به هزینه حمل کالا و قیمت مواد غذایی منتقل می‌شود. این یعنی فشار تازه بر تورم، درست در زمانی که بانک‌های مرکزی درباره مسیر نرخ بهره تصمیم می‌گیرند.

چرا اروپا آسیب‌پذیرتر است

اروپا بخش بزرگی از گازوئیل مصرفی خود را وارد می‌کند. این قاره از فوریه ۲۰۲۳ واردات فرآورده‌های نفتی روسیه را متوقف کرد و برای جبران آن، به محموله‌های خلیج فارس، هند و آمریکا تکیه کرد. به همین دلیل، هر کاهش در صادرات دیزل خلیج فارس مستقیم به کمبود عرضه در بازار اروپا تبدیل می‌شود.

اختلال در پالایشگاه‌های روسیه نیز اثر غیرمستقیم دارد. روسیه یکی از بزرگ‌ترین صادرکنندگان دیزل جهان است. وقتی تولید این پالایشگاه‌ها کم می‌شود، خریداران سنتی روسیه به همان منابعی رو می‌آورند که اروپا از آن‌ها می‌خرد. نتیجه، رقابت خریداران بیش‌تر بر سر محموله‌های کم‌تر است.

کشمکش خریدار و فروشنده پیش از فصل سرما

زمان این رکورد هم اهمیت دارد. شرکت‌ها و دولت‌ها معمولاً در پاییز ذخایر سوخت زمستانی را پر می‌کنند و تقاضای سوخت گرمایشی در شمال اروپا و شمال شرق آمریکا افزایش می‌یابد. در چنین شرایطی، «حاشیه پالایش» یعنی فاصله قیمت نفت خام با قیمت فرآورده‌ای مانند گازوئیل معمولاً بیش‌تر می‌شود. این شاخص نشان می‌دهد مشکل اصلی بیش از کمبود نفت خام، در ظرفیت پالایش و عرضه سوخت آماده است.

پیامد برای تورم، دلار و طلا

انرژی گران‌تر می‌تواند بانک مرکزی اروپا و فدرال رزرو آمریکا را در کاهش نرخ بهره محتاط‌تر کند. انتظارها درباره نرخ بهره از مهم‌ترین عوامل اثرگذار بر ارزش دلار و یورو است. طلا نیز که سودی به دارنده‌اش پرداخت نمی‌کند، به تغییر این انتظارها حساس است. به همین دلیل، فعالان بازار طلا و ارز تحولات بازار سوخت را در هفته‌های آینده دنبال خواهند کرد.

اروپا در سال ۲۰۲۲ نیز افزایش شدید قیمت گاز و گازوئیل را تجربه کرد و تورم در منطقه یورو به بالاترین سطح چند دهه اخیر رسید. عوامل تعیین‌کننده این بار، سرعت بازگشت صادرات خلیج فارس، زمان تعمیر پالایشگاه‌های روسیه، داده‌های ذخایر سوخت و شدت سرمای زمستان خواهد بود.