چین که زمانی با نیروی کار ارزان شناخته می‌شد، حالا با اتوماسیون، رباتیک و زنجیره تامین قدرتمند به بازیگر اصلی صنایع پیشرفته تبدیل شده و ۳۲ درصد ارزش افزوده تولید صنعتی جهان را در اختیار دارد.
به گزارش واشنگتن پست ، تصویری که سال‌ها از صنعت چین وجود داشت در حال تغییر است. کشوری که زمانی کارخانه جهان برای تولید لباس، اسباب‌بازی و کالاهای ارزان بود، حالا بخشی از پیشرفته‌ترین خودروهای برقی، ربات‌ها و محصولات صنعتی جهان را تولید می‌کند.
نمونه این تحول را می‌توان در کارخانه خودروسازی «شیائومی» در پکن دید. بیش از ۳۰۰ هزار نفر طی دو سال گذشته از این مجموعه بازدید کرده‌اند؛ کارخانه‌ای بزرگ و مملو از ربات‌های صنعتی که فاصله زیادی با خطوط تولید متکی به نیروی انسانی چین در چند دهه قبل دارد.
حدود ۷۰۰ ربات در این کارخانه فعالیت می‌کنند و یک خودروی جدید هر ۷۶ ثانیه از خط تولید خارج می‌شود. بخش بزرگی از فرایندهای تولید نیز به‌صورت کاملا خودکار انجام می‌شوند.
«مایکل دان» (Michael Dunne)، مشاور صنعت خودرو، کارخانه‌های خودروسازی چین را از پیشرفته‌ترین کارخانه‌های جهان می‌داند. به گفته او، خودروسازان چینی سرمایه‌گذاری گسترده‌ای روی اتوماسیون و رباتیک انجام داده‌اند تا وابستگی به نیروی انسانی را کاهش و بهره‌وری را افزایش دهند.
چین ۳۲ درصد تولید صنعتی جهان را در اختیار دارد
برتری صنعتی چین دیگر به صنعت خودرو محدود نیست. اتوماسیون، طراحی محصولات، لجستیک پیشرفته و حمایت‌های دولتی باعث شده‌اند تولیدکنندگان چینی در فهرست رو به رشدی از صنایع پیشرفته جایگاه جهانی پیدا کنند.
براساس آمار «سازمان توسعه صنعتی ملل متحد» (UNIDO)، چین اکنون ۳۲ درصد ارزش افزوده تولید صنعتی جهان را در اختیار دارد؛ سهمی دو برابر سال ۲۰۱۰.
حجم تولید صنعتی چین حتی از مجموع چهار قدرت صنعتی بعدی، یعنی آمریکا، آلمان، ژاپن و کره جنوبی، بیشتر شده است. در تاریخ معاصر، تنها بریتانیا در آغاز انقلاب صنعتی و آمریکا پس از جنگ جهانی دوم چنین تسلطی بر تولید جهانی داشته‌اند.
این رشد اما یک پیامد مهم برای اشتغال داخلی چین نیز داشته است. براساس آمار «سازمان همکاری و توسعه اقتصادی» (OECD)، کارخانه‌های چین اکنون نسبت به سال ۲۰۱۳، زمانی که اشتغال صنعتی این کشور به اوج رسیده بود، ۱۸ میلیون نیروی کار کمتری دارند. اتوماسیون یکی از عوامل اصلی این کاهش است.
خودروهای چینی ۲۵ تا ۳۰ درصد ارزان‌تر تولید می‌شوند
یکی از مهم‌ترین میدان‌های رقابت چین با غرب، صنعت خودرو است. کارخانه‌های خودروسازی چین که به‌شدت به ربات‌ها و سیستم‌های خودکار مجهز شده‌اند، می‌توانند خودرو را ۲۵ تا ۳۰ درصد ارزان‌تر از کارخانه‌های آمریکا و اروپا تولید کنند.
این اختلاف دیگر صرفا حاصل دستمزد پایین نیست. خودروهای چینی به‌گونه‌ای طراحی می‌شوند که تولید ساده‌تری داشته باشند، به ساعت کاری کمتری نیاز پیدا کنند و از نزدیکی به شبکه گسترده تامین‌کنندگان داخلی بهره ببرند.
«بی‌وای‌دی» (BYD)، بزرگ‌ترین خودروساز چین، نمونه‌ای از این رقابت است. مدل Seal این شرکت که رقیبی برای «تسلا مدل ۳» (Tesla Model ۳) محسوب می‌شود، به‌صورت استاندارد نمایشگر چرخان ۱۵.۶ اینچی، دو شارژر بی‌سیم و سیستم نورپردازی داخلی دارد.
با وجود این امکانات، قیمت این خودرو در اواخر سال ۲۰۲۵ حدود ۲۴ هزار و ۱۹۰ دلار بود؛ بیش از ۸ هزار دلار ارزان‌تر از قیمت تسلا مدل ۳ در چین.
بررسی «رودیوم گروپ» (Rhodium Group) نشان می‌دهد از اختلاف قیمت ۴۷۰۰ دلاری میانگین خودروهای BYD و تسلا، تنها ۲۳۵ دلار مستقیما به یارانه‌های دولتی مربوط می‌شود. بخشی مهم از مزیت قیمت به فناوری، طراحی، بهره‌وری و ساختار تولید برمی‌گردد.
پشت قدرت صنعتی چین؛ یارانه دولتی و شرکت‌های زیان‌ده
با این حال، مدل صنعتی چین فقط داستان بهره‌وری و فناوری نیست. سیاست‌های دولتی، تامین مالی ارزان، زمین و مشوق‌های مالیاتی نیز نقش مهمی در گسترش ظرفیت تولید داشته‌اند.
تقریبا یک‌سوم شرکت‌های صنعتی چین سال گذشته زیان‌ده بوده‌اند. برای نمونه، خودروساز «نیو» (Nio) طی ۱۰ سال به‌طور پیوسته زیان ثبت کرده، اما از حمایت دولت محلی هفئی و استان آن‌هوئی برخوردار بوده است.
در بخش انرژی‌های تجدیدپذیر، ۲۸ درصد شرکت‌های چینی حتی درآمد کافی برای پرداخت تعهدات بدهی خود ندارند. در کل اقتصاد چین نیز ۱۲ درصد شرکت‌ها در گروه شرکت‌های «زامبی» قرار می‌گیرند؛ یعنی کسب‌وکارهایی که بدون تامین مالی و حمایت بیرونی توان ادامه فعالیت ندارند. این نسبت حدود دو برابر دوران پیش از همه‌گیری کرونا و تقریبا دو برابر میانگین جهانی است.
برآوردها درباره میزان حمایت دولت چین نیز متفاوت است. یک مطالعه «مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی» (CSIS) میزان حمایت دولتی از کسب‌وکارهای چینی را معادل ۱.۷۳ درصد تولید ناخالص داخلی برآورد کرده بود، در حالی که برآورد صندوق بین‌المللی پول به ۴ درصد می‌رسد.
صادرات خودرو چین به ۷.۵ میلیون دستگاه نزدیک شد
ظرفیت عظیم تولید در شرایطی ایجاد شده که تقاضای داخلی چین با آن همگام نیست. فروش خودروهای نو در سه‌ماهه دوم سال، ۲۲ درصد کاهش یافته و خودروسازان چینی اکنون ظرفیت تولید تقریبا دو برابر تعداد خودروهایی را دارند که مصرف‌کنندگان داخلی خریداری می‌کنند.
در عین حال، ظرفیت تولید پنج میلیون خودروی دیگر نیز در حال اضافه شدن است. نتیجه این وضعیت، حرکت حجم بیشتری از محصولات چینی به سمت بازارهای خارجی است.
تا پایان اوت، صادرات خودروی چین نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۰ درصد رشد کرده و به حدود ۷.۵ میلیون دستگاه نزدیک شده است. سال گذشته نیز بیش از یک میلیون خودروی ساخت چین وارد اتحادیه اروپا شدند.
این موج صادرات نگرانی آمریکا و اروپا را افزایش داده است. با این حال، مقام‌های چینی اتهام «مازاد ظرفیت» را رد می‌کنند و موفقیت شرکت‌های این کشور را نتیجه نوآوری، فناوری و نسبت جذاب قیمت به کیفیت می‌دانند.
شیائومی نیز قصد دارد گام بعدی را در اروپا بردارد. براساس برنامه این شرکت، نخستین خودروهای شیائومی از سال آینده وارد آلمان خواهند شد؛ حرکتی که نشان می‌دهد رقابت صنعتی چین و غرب دیگر فقط بر سر هزینه تولید نیست، بلکه به فناوری، اتوماسیون و بازار محصولات پیشرفته رسیده است.
براساس آمار سازمان توسعه صنعتی ملل متحد، چین ۳۲ درصد ارزش افزوده تولید صنعتی جهان را در اختیار دارد؛ دو برابر سهم این کشور در سال ۲۰۱۰.
پیتر تیل: آلمان «ترس از موفقیت» دارد و استارتاپ‌هایش را جهانی نمی‌کند
متا و یوتیوب تبلیغ مستند جدید ایلان ماسک را پس از بررسی دوباره تایید کردند
مک‌دونالد دستیار هوش مصنوعی Archy را برای سفارش‌گیری در خودرو آزمایش می‌کند
جین‌وست: بیشترین فروش اعتباری ما با اختلاف معناداری مربوط به دیجی‌پی است
نظرات کاربران