به گزارش شبکه اطلاعرسانی طلا و ارز، مرکز آمار ایران گزارش شاخص قیمت مصرفکننده در شهریور ۱۴۰۵ را منتشر کرد. این گزارش نشان میدهد ترکیب تورم در این ماه تغییر کرده است. سهم خوراکیها در رشد قیمتها کاهش یافت و کالاهای غیرخوراکی و خدمات نقش پررنگتری پیدا کردند. با این حال، سطح عمومی قیمتها همچنان با شتاب بالا رو به افزایش است.
این تغییر برای بودجه خانوار اهمیت مستقیم دارد. آرامتر شدن قیمت خوراکیها به معنای ارزان شدن آنها نیست. یعنی قیمتها همچنان بالا میروند، فقط با سرعت کمتر. در مقابل، خدماتی مانند اجارهبها، درمان، حملونقل و آموزش هزینههایی تکرارشوندهاند و خانوارها بهسادگی نمیتوانند مصرفشان را کم کنند. همزمانی این روند با آغاز سال تحصیلی و فصل تمدید قراردادهای اجاره در مهر، فشار بر هزینههای ثابت ماهانه را بیشتر نشان میدهد.
شاخص قیمت چه چیزی را نشان میدهد
شاخص قیمت مصرفکننده سبدی از کالاها و خدمات پرمصرف خانوار را دنبال میکند. تغییر این شاخص نشان میدهد هزینه زندگی یک خانوار معمولی چقدر بالا رفته است. تورم ماهانه، تغییر قیمتها نسبت به ماه قبل را میسنجد. بنابراین تازهترین تصویر از فشار قیمتها را نشان میدهد و تغییر جهت تورم را زودتر از نرخ سالانه آشکار میکند.
تا پیش از شهریور، خوراکیها بخش بزرگی از فشار تورمی را شکل میدادند. اکنون کانون این فشار به سمت خدمات رفته است. اهمیت این جابهجایی در ماهیت تورم خدمات است. اقتصاددانان این نوع تورم را «چسبنده» میدانند؛ یعنی دیرتر از قیمت کالاها کاهش مییابد. علت آن پیوند خدمات با دستمزد و اجاره است که معمولاً سالانه و پلهای تعدیل میشوند.
پیامد برای ارزش پول
ادامه تورم بالا یعنی قدرت خرید پول نقد هر ماه کمتر میشود. مقایسه نرخ تورم با سود سپردههای بانکی، معیار رایجی برای سنجش این فرسایش است. اگر تورم از سود سپرده بیشتر باشد، نرخ بهره واقعی منفی است. در این حالت، ارزش واقعی پسانداز ریالی کاهش مییابد. تجربه سالهای گذشته نشان میدهد در دورههای تورم بالا، توجه خانوارها به داراییهای حافظ ارزش مانند طلا و ارز معمولاً افزایش پیدا میکند.
برای فعالان بازار، ترکیب تورم به اندازه رقم کل آن اهمیت دارد. رشد سهم خدمات میتواند نشانهای از گسترش تورم به بخشهای پایهایتر اقتصاد باشد. گزارش مهرماه نشان خواهد داد این جابهجایی موقتی و فصلی بوده یا به روندی پایدار تبدیل شده است.















نظرات کاربران