به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، نرخ ۱۱۱ هزار تومان برای هر لیتر بنزین بر پایه هزینه واردات این سوخت شکل گرفته است. این رقم نشان می‌دهد بخشی از بنزین مصرفی کشور با قیمت تمام‌شده‌ای بسیار بالاتر از نرخ‌های رایج جایگاه‌ها تأمین می‌شود. برای خانوارها، این عدد معیاری است که فاصله قیمت پرداختی با هزینه واقعی تأمین سوخت را روشن می‌کند.
این موضوع از آن رو اهمیت دارد که بنزین در سبد هزینه خانوار جایگاه مستقیمی دارد. اثر آن هم به هزینه حمل‌ونقل کالا می‌رسد. برای ملموس‌شدن این عدد، پر کردن یک باک ۴۰ لیتری با نرخ ۱۱۱ هزار تومان، حدود ۴ میلیون و ۴۴۰ هزار تومان هزینه دارد.
چندنرخی در جهان، چندنرخی در ایران
به گزارش پایگاه «نفت ما»، بنزین در بیش‌تر کشورهای جهان چند نرخ متفاوت دارد. مبنای این تفاوت اما کیفیت سوخت است. مصرف‌کننده بنزین با عدد اکتان بالاتر را گران‌تر می‌خرد. عدد اکتان شاخص مقاومت سوخت در برابر احتراق زودهنگام در موتور است و کیفیت سوخت را نشان می‌دهد.
سازوکار ایران با این الگو تفاوت اساسی دارد. در ایران یک نوع بنزین معمولی با کیفیتی یکسان در چند نرخ عرضه می‌شود. به بیان ساده، تفاوت قیمت از میزان مصرف و سهمیه می‌آید، نه از جنس سوخت. در نتیجه، دو خودرو ممکن است سوختی یکسان را با دو قیمت متفاوت بخرند.
واردات؛ حلقه گران زنجیره تأمین
داده‌ها نشان می‌دهد هرچه سهم واردات در تأمین بنزین بیش‌تر شود، فشار هزینه بر منابع عمومی هم بالاتر می‌رود. واردات سوخت با ارز انجام می‌شود. بنابراین قیمت تمام‌شده آن به نرخ ارز و قیمت جهانی فرآورده‌های نفتی گره خورده است. نرخ ۱۱۱ هزار تومانی در عمل بازتاب همین دو متغیر است.
کشمکش اصلی در این بازار میان دو کفه است: رشد مصرف داخلی از یک سو و محدودیت ظرفیت تولید پالایشگاه‌ها از سوی دیگر. هر لیتر کسری تولید باید با واردات و با قیمتی نزدیک به نرخ جهانی جبران شود. چگونگی تقسیم این هزینه میان مصرف‌کننده و منابع عمومی، پرسشی است که پاسخ آن در سیاست‌گذاری‌های آینده حوزه سوخت روشن خواهد شد.
نظرات کاربران