به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، مجیدرضا حریری، فعال اقتصادی، رفتار تازه بانک مرکزی در بازار ارز را نشانه‌ای برای رشد بیش‌تر دلار می‌داند. او روز شنبه ۱۱ مهر در پیامی کوتاه در شبکه‌های اجتماعی نوشت رسمیت یافتن نرخ ۲۵۹ هزار تومانی، راه را برای دلار ۳۰۰ هزار تومانی باز کرده است. حریری این وضعیت را به ساخته شدن یک «اتوبان» برای دلار تشبیه کرد.
اهمیت این هشدار در فاصله دو عدد است. رسیدن از ۲۵۹ به ۳۰۰ هزار تومان یعنی افزایشی نزدیک به ۱۶ درصد. چنین تغییری به‌طور مستقیم بر قیمت کالاهای وارداتی، مواد اولیه تولید و در نهایت سبد هزینه خانوار اثر می‌گذارد.
استدلال حریری چیست؟
نقد حریری دو بخش دارد. بخش نخست، رسمیت‌بخشی به نرخ ۲۵۹ هزار تومان است. وقتی نهاد سیاست‌گذار پولی با یک نرخ مشخص معامله می‌کند، آن عدد به نرخ مرجع بازار تبدیل می‌شود. نرخ مرجع یعنی عددی که معامله‌گران قیمت‌های بعدی را با آن می‌سنجند.
بخش دوم به «ارزپاشی» مربوط است. ارزپاشی به عرضه گسترده ارز از سوی بانک مرکزی برای مهار قیمت گفته می‌شود. حریری از این انتقاد می‌کند که این عرضه، امتیازی برای خریدار تلقی می‌شود. در خوانش او، این پیام به بازار می‌رسد که ارز با قیمتی کمتر از ارزش واقعی فروخته می‌شود و سطح بالاتری محتمل است.
انتظارات؛ میدان اصلی کشمکش
در ادبیات اقتصادی، به نقشی که یک عدد رسمی در ذهن فعالان بازار پیدا می‌کند «لنگر انتظارات» می‌گویند. اگر بازار نرخ رسمی را کف قیمت بداند و نه سقف آن، فشار خرید می‌تواند افزایش یابد. کشمکش اصلی میان بانک مرکزی که به دنبال مهار نرخ است و انتظاراتی شکل می‌گیرد که به سمت بالا نگاه می‌کند.
برای ملموس شدن این فاصله، واردکننده‌ای را در نظر بگیرید که به ۱۰ هزار دلار ارز نیاز دارد. با نرخ ۲۵۹ هزار تومان، او حدود ۲ میلیارد و ۵۹۰ میلیون تومان می‌پردازد. با نرخ ۳۰۰ هزار تومان، این رقم به ۳ میلیارد تومان می‌رسد. این اختلاف ۴۱۰ میلیون تومانی در نهایت در قیمت تمام‌شده کالا برای مصرف‌کننده نمود پیدا می‌کند.
آنچه هنوز روشن نیست
دیدگاه حریری تحلیل یک فعال اقتصادی است و پیش‌بینی قطعی بازار به شمار نمی‌رود. تا زمان انتشار این گزارش، واکنشی از سوی بانک مرکزی به این اظهارات در گزارش‌ها دیده نشده است. مسیر واقعی نرخ ارز به عواملی مانند میزان عرضه ارز، روند تورم و تحولات خارجی بستگی دارد.
نظرات کاربران