به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، دیوان محاسبات در گزارشی تازه اعلام کرد ۴۸ درصد از کل متقاضیان واجد شرایط وام ازدواج هنوز در صف دریافت این تسهیلات هستند. این گزارش وضعیت پرداخت وام ازدواج و وام فرزندآوری را در شبکه بانکی بررسی کرده است.
به زبان ساده، تقریباً نیمی از زوج‌هایی که همه شرایط قانونی را داشته‌اند و پرونده‌شان تأیید شده، هنوز پولی دریافت نکرده‌اند. این عدد اهمیت دارد، چون وام ازدواج برای بسیاری از خانواده‌ها بخشی از برنامه مالی شروع زندگی است. هزینه‌هایی مانند جهیزیه، ودیعه اجاره و مراسم معمولاً بر پایه همین منبع برنامه‌ریزی می‌شوند.
انتظار در اقتصاد تورمی چه هزینه‌ای دارد؟
مبلغ وام ازدواج هنگام ثبت‌نام ثابت است، اما قیمت کالاها ثابت نمی‌ماند. وقتی تورم بالاست، مبلغی که امروز برای خرید یک یخچال یا بخشی از ودیعه مسکن کافی است، چند ماه بعد بخش کوچک‌تری از همان نیاز را پوشش می‌دهد. بنابراین طولانی‌شدن صف، ارزش واقعی وام را برای دریافت‌کننده کاهش می‌دهد.
در عین حال، این وام از نوع قرض‌الحسنه است؛ یعنی تسهیلات بدون سود که فقط کارمزد اندکی دارد. در شرایطی که نرخ سود وام‌های عادی بانکی بسیار بالاتر است، دسترسی به این منبع ارزان برای بسیاری از متقاضیان جایگزین ساده‌ای ندارد. همین موضوع، فشار تقاضا بر صف را بیش‌تر می‌کند.
کشمکش منابع بانک‌ها و تکلیف قانونی
وام ازدواج در دسته تسهیلات تکلیفی قرار دارد؛ یعنی بانک‌ها طبق قانون موظف به پرداخت آن هستند و خودشان درباره اعطای آن تصمیم نمی‌گیرند. منبع اصلی این وام‌ها سپرده‌های قرض‌الحسنه مردم در بانک‌هاست. وقتی رشد این سپرده‌ها با رشد تعداد متقاضیان و افزایش مبلغ وام هم‌گام نباشد، فاصله میان تقاضا و منابع به شکل صف خود را نشان می‌دهد.
از سوی دیگر، بانک‌ها برای حفظ تعادل مالی خود با محدودیت منابع روبه‌رو هستند و پرداخت وام‌های بدون سود، درآمدی برایشان ایجاد نمی‌کند. گزارش دیوان محاسبات به‌عنوان نهاد نظارت بر هزینه‌کرد منابع عمومی، تصویر رسمی از عمق این شکاف ارائه می‌دهد. انتظار می‌رود این آمار در بررسی‌های بعدی عملکرد بانک‌ها در اجرای تکالیف قانونی مورد استناد قرار گیرد.
وام ازدواج و وام فرزندآوری در سال‌های اخیر از ابزارهای اصلی سیاست‌های حمایتی از خانواده بوده‌اند. با این حال، فاصله میان ثبت‌نام و دریافت وام بارها موضوع گزارش‌های نظارتی بوده است. داده تازه نشان می‌دهد این شکاف هنوز برای بخش بزرگی از متقاضیان پابرجاست.
نظرات کاربران