نفت از ۱۰۰ دلار عبور کرد؛ کمبود گازوئیل اروپا و آمریکا را نگران کرد

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قیمت نفت خام به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسیده است. هم‌زمان، اختلال در مسیرهای انتقال انرژی رسیدن سوخت به اروپا و آمریکا را محدود کرده است. نگرانی اصلی بازار اکنون کمبود گازوئیل است. کامیون‌ها، قطارهای باری، ماشین‌آلات کشاورزی و بخشی از مولدهای برق با همین سوخت کار می‌کنند.

اهمیت این تحول در زنجیره اثرهای آن است. وقتی گازوئیل گران یا کمیاب شود، هزینه جابه‌جایی تقریباً هر کالایی بالا می‌رود. این هزینه در نهایت به قیمتی می‌رسد که مصرف‌کننده می‌پردازد. نتیجه می‌تواند تقویت دوباره تورم در اقتصادهای بزرگ باشد و همین متغیر بر مسیر نرخ بهره، دلار و طلا اثر می‌گذارد.

چرا گازوئیل نقطه حساس است

نفت خام پیش از مصرف باید در پالایشگاه به بنزین، گازوئیل و سوخت جت تبدیل شود. اروپا بخش قابل‌توجهی از گازوئیل مصرفی خود را از خارج وارد می‌کند. بنابراین هر اختلال در مسیر نفتکش‌ها این منطقه را زودتر از دیگران با کمبود روبه‌رو می‌کند.

در آمریکا، نگرانی بیش‌تر به فصل سرما مربوط است. با نزدیک شدن زمستان، تقاضا برای نفت گرمایشی بالا می‌رود. این سوخت از نظر ترکیب به گازوئیل نزدیک است. در نتیجه، بخش حمل‌ونقل و بخش گرمایش برای یک عرضه محدود با هم رقابت می‌کنند.

کشمکش بانک‌های مرکزی و تورم

در بازارهای مالی، کشمکش اصلی میان بانک‌های مرکزی و تورم است. نفت گران‌تر انتظار تورمی را بالا می‌برد. انتظار تورمی یعنی پیش‌بینی مردم و بنگاه‌ها از افزایش قیمت‌ها در ماه‌های آینده. اگر این انتظار تقویت شود، انتظار می‌رود بانک‌های مرکزی در کاهش نرخ بهره محتاط‌تر عمل کنند.

این وضعیت دو نیروی مخالف را به بازار طلا وارد می‌کند. تورم بالاتر معمولاً تقاضا برای طلا را به‌عنوان پوشش ریسک افزایش می‌دهد. پوشش ریسک یعنی دارایی‌ای که ارزش پول را در برابر گرانی حفظ می‌کند. در مقابل، نرخ بهره بالاتر جذابیت نگهداری طلا را کم می‌کند، چون طلا سودی پرداخت نمی‌کند. برآیند این دو نیرو قیمت اونس جهانی را شکل می‌دهد و اونس جهانی مستقیماً بر قیمت طلا و سکه در بازار داخلی اثر دارد.

از پالایشگاه تا قفسه فروشگاه

برای تصور بهتر این عدد، هر بشکه نفت حدود ۱۵۹ لیتر است. با قیمت ۱۰۰ دلار، هر لیتر نفت خام پیش از پالایش و حمل حدود ۶۳ سنت هزینه دارد. خانوارهای اروپایی و آمریکایی اثر این رقم را در قیمت سوخت، بلیت هواپیما و کالاهای خوراکی می‌بینند. شرکت‌های حمل‌ونقل نیز معمولاً بخشی از هزینه اضافی را با عنوان «عوارض سوخت» به مشتری منتقل می‌کنند.

روند بعدی قیمت به دو متغیر بستگی دارد: سرعت بازگشت مسیرهای انتقال انرژی به وضعیت عادی و واکنش تولیدکنندگان بزرگ نفت. محتمل‌ترین سناریو در کوتاه‌مدت، ادامه نوسان قیمت تا روشن شدن وضعیت عرضه است. گزارش‌های هفتگی ذخایر سوخت در اروپا و آمریکا معیار اصلی بازار برای سنجش عمق کمبود خواهد بود.