در حالی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از توافق روسیه و اوکراین برای توقف حملات به تأسیسات انرژی خبر داده است، ولودیمیر زلنسکی می‌گوید اوکراین به مدت دو روز حملات به پالایشگاه‌های نفت روسیه را متوقف کرده، اما مسکو همچنان به زیرساخت‌های انرژی و مناطق مسکونی اوکراین حمله کرده است. در تازه‌ترین تحول، وزارت دفاع روسیه اعلام کرد نیروهای این کشور در حملات شبانه سه‌شنبه ۲۱ مهر هیچ تأسیسات انرژی اوکراین را هدف قرار نداده‌اند. کرملین نیز ادامه تماس‌ها درباره آتش‌بس انرژی را تأیید کرده، اما هنوز از دستیابی به توافق مشخصی خبر نداده است.
دونالد ترامپ روز یکشنبه ۱۹ مهر اعلام کرد روسیه و اوکراین بر سر توقف متقابل حملات به تأسیسات انرژی به توافق رسیده‌اند و این توافق بلافاصله اجرایی می‌شود. این اعلام غیرمنتظره در شرایطی صورت گرفت که واشنگتن طی روزهای گذشته فشار بر کی‌یف را برای توقف حملات به پالایشگاه‌های نفت روسیه افزایش داده بود.
با این حال، زلنسکی گفت اوکراین پیش از اعلام ترامپ از چنین توافقی اطلاع نداشته و هنوز تأییدی از سوی مسکو دریافت نکرده است. رئیس‌جمهور اوکراین تأکید کرد کشورش آماده توقف متقابل حملات به زیرساخت‌های انرژی است، مشروط بر آنکه روسیه نیز به این تعهد پایبند باشد.
زلنسکی روز سه‌شنبه اعلام کرد نیروهای روسیه طی دو روز گذشته ۱۹ منطقه اوکراین را هدف قرار داده‌اند. به گفته او، در حملات شبانه روسیه از بیش از صد سلاح مختلف، شامل پهپادهای جت‌موتور، مهمات پرسه‌زن و موشک‌های بالستیک، استفاده شده است.
در خارکیف، حمله به یک ساختمان مسکونی دست‌کم چهار کشته و ۴۱ زخمی بر جای گذاشت. عملیات امداد و جست‌وجوی افرادی که زیر آوار مانده بودند، تقریباً تمام شب ادامه داشت.
رئیس‌جمهور اوکراین همچنین گفت پنج موشک بالستیک روسیه به زیرساخت‌های غیرنظامی کی‌یف اصابت کرده‌اند. او اعلام کرد که پیش از یکی از این حملات، اوکراین هشدار زودهنگام از شرکای خود دریافت نکرده بود؛ مسئله‌ای که به گفته او می‌تواند مستقیماً بر شمار قربانیان حملات موشکی تأثیر بگذارد.
زلنسکی گفت: «ما پس از اعلام رئیس‌جمهور ترامپ، حملات به پالایشگاه‌های نفت روسیه را برای دو روز متوقف کردیم، اما روسیه به درخواست رئیس‌جمهور آمریکا اعتنا نکرد.»
او افزود که حملات روسیه به تأسیسات انرژی و زیرساخت‌های حیاتی اوکراین نشان می‌دهد مسکو قصد خودداری از این حملات را ندارد.
در تازه‌ترین واکنش رسمی روسیه، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز سه‌شنبه اعلام کرد تماس‌ها درباره آتش‌بس انرژی میان روسیه و اوکراین همچنان ادامه دارد، اما مسکو در حال حاضر توضیح بیشتری در این زمینه ارائه نمی‌کند.
پسکوف مشخص نکرد که روسیه با چه طرف‌هایی درباره این موضوع گفت‌وگو می‌کند. کرملین همچنین هنوز به‌صراحت تأیید نکرده که توافق اعلام‌شده از سوی ترامپ را پذیرفته است.
هم‌زمان، وزارت دفاع روسیه اعلام کرد نیروهای این کشور در حملات شبانه منتهی به سه‌شنبه هیچ هدف مرتبط با بخش انرژی اوکراین را بمباران نکرده‌اند. این ادعا در حالی مطرح شده که زلنسکی از ادامه حملات به زیرساخت‌های انرژی طی دو روز گذشته سخن گفته است.
گزارش‌های منتشرشده از حملات شبانه اوکراین به خاک روسیه نیز حاکی از آن است که نیروهای اوکراینی برای دومین شب پیاپی از هدف قرار دادن پالایشگاه‌های نفت روسیه خودداری کرده‌اند.
به این ترتیب، با وجود ادامه حملات نظامی دو طرف، نشانه‌هایی از توقف موقت حملات به تأسیسات نفتی و انرژی در تازه‌ترین شب درگیری دیده می‌شود؛ هرچند هنوز توافق رسمی و مورد تأیید هر دو طرف اعلام نشده است.
تلاش ترامپ برای توقف حملات به زیرساخت‌های انرژی در شرایطی صورت می‌گیرد که قیمت سوخت، به‌ویژه گازوئیل، در آمریکا افزایش یافته است. رئیس‌جمهور آمریکا حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه را از عوامل افزایش قیمت سوخت معرفی کرده و از کی‌یف خواسته است این حملات را متوقف کند.
ترامپ همچنین در روزهای گذشته از توافقی با ولادیمیر پوتین برای ازسرگیری موقت واردات گازوئیل روسیه به آمریکا خبر داده است؛ اقدامی که با انتقادهایی در واشنگتن و کی‌یف روبه‌رو شده است.
زلنسکی این تصمیم را مغایر با سیاست چندساله کشورهای غربی برای محدود کردن درآمدهای انرژی روسیه دانسته است.
ترامپ با وجود گزارش‌های مربوط به حملات روسیه، همچنان تأکید کرده که توافق آتش‌بس انرژی برقرار است. او در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره نقض احتمالی توافق گفت باید موضوع را بررسی کند و افزود که تخلف‌هایی از هر دو طرف صورت گرفته است.
در پی اظهارات زلنسکی درباره دریافت نکردن هشدار پیش از حمله موشکی به کی‌یف، آندری سیبیها، وزیر خارجه اوکراین، تأیید کرد که همکاری اطلاعاتی آمریکا و اوکراین همچنان ادامه دارد.
سیبیها روز سه‌شنبه در نشست امنیتی ورشو گفت ایالات متحده همچنان اطلاعات امنیتی در اختیار اوکراین قرار می‌دهد. او تأخیر در اعلام هشدار حمله هوایی را به نوع خاص تسلیحات مورد استفاده روسیه نسبت داد.
وزیر خارجه اوکراین همچنین درباره احتمال تشدید عملیات نظامی روسیه در هوا، زمین و دریا هشدار داد.
کشورهای اروپایی در واکنش به تحولات اخیر بر ضرورت حفظ فشار اقتصادی و نظامی بر روسیه تأکید کرده‌اند.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، اعلام کرد مسکو تنها در شرایط فشار جدی حاضر به مذاکره خواهد شد و از ادامه تحریم‌ها علیه روسیه حمایت کرد.
اتحادیه اروپا نیز بسته تازه‌ای از تحریم‌ها را تصویب کرده که شامل افزودن ۱۵۶۹ فرد و نهاد به فهرست تحریم‌هاست؛ اقدامی که مقام‌های اروپایی آن را بزرگ‌ترین بسته تحریمی یک‌مرحله‌ای از آغاز تهاجم گسترده روسیه در سال ۲۰۲۲ توصیف کرده‌اند.
در نشست امنیتی ورشو، مقام‌های اروپایی همچنین بر ضرورت تأمین تجهیزات دفاعی، حمایت مالی و کمک به زیرساخت‌های انرژی اوکراین در آستانه زمستان تأکید کردند.
موضوع استفاده از دارایی‌های مسدودشده روسیه برای تأمین نیازهای اوکراین نیز بار دیگر مطرح شد. بریتانیا آمادگی خود را برای همکاری با اتحادیه اروپا در این زمینه اعلام کرده است.
زلنسکی علاوه بر آتش‌بس انرژی، آمادگی خود را برای بررسی برگزاری انتخابات در اوکراین در صورت توافق بر سر آتش‌بس کامل ۶۰ روزه مطرح کرده است.
کرملین این پیشنهاد را رد کرده است. پسکوف گفته است که روسیه به‌دنبال یک آتش‌بس موقت نیست، بلکه خواهان توافقی برای صلح بلندمدت است.
در شرایط کنونی، توقف احتمالی حملات به تأسیسات انرژی هنوز به معنای توقف جنگ نیست. حملات موشکی و پهپادی به مناطق مسکونی و دیگر زیرساخت‌ها ادامه دارد و دو طرف بر سر شرایط آتش‌بس، تضمین‌های امنیتی و چارچوب توافق سیاسی اختلاف دارند.
با این حال، اظهارات تازه وزارت دفاع روسیه درباره هدف قرار ندادن تأسیسات انرژی در شب سه‌شنبه و گزارش‌ها درباره توقف حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه، تازه‌ترین تحول در تلاش واشنگتن برای دستیابی به یک توافق محدود در جنگ اوکراین به شمار می‌رود.
نظرات کاربران