به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بانک مرکزی اعلام کرد برای اتصال شبکه‌های پرداخت داخلی به سامانه‌های پرداخت کشورهای شریک تجاری آماده است. خبرگزاری ایسنا این خبر را روز پنجشنبه ۲۳ مهر ۱۴۰۵ منتشر کرد. در عمل یعنی کارت‌های بانکی ایرانی و پیام‌رسان‌های مالی کشور بتوانند بدون واسطه به شبکه‌های خارجی وصل شوند.
اهمیت این خبر در مسیر جابه‌جایی پول است. امروز بخش زیادی از پول تجارت خارجی ایران از کانال‌های غیرمستقیم و صرافی‌های واسطه می‌گذرد. هر واسطه کارمزد و زمان بیش‌تری به معامله اضافه می‌کند. این هزینه در نهایت در قیمت کالای وارداتی و نرخ ارز در بازار آزاد اثر می‌گذارد.
اتصال شبکه پرداخت یعنی چه؟
شبکه پرداخت زیرساختی است که تراکنش کارت‌ها و انتقال پول میان بانک‌ها را جابه‌جا می‌کند. نمونه داخلی آن شبکه «شتاب» است که کارت‌های همه بانک‌های کشور را به هم وصل می‌کند. وقتی این شبکه به همتای خارجی خود وصل شود، کارت یک بانک ایرانی می‌تواند در کشور مقصد هم کار کند. انتقال وجه میان بانک‌های دو کشور هم مستقیم انجام می‌شود.
پیش‌تر نمونه‌ای از این الگو میان ایران و روسیه اجرا شد. در آن طرح، شبکه شتاب به شبکه کارتی «میر» روسیه وصل شد. پیام‌رسان مالی ایران موسوم به «سپام» نیز به همتای روسی خود متصل شد. پیام‌رسان مالی سامانه‌ای است که دستور پرداخت را میان بانک‌ها منتقل می‌کند؛ نقشی شبیه سوئیفت در نظام بانکی جهانی.
اثر بر بازار ارز و هزینه تجارت
از نگاه اقتصادی، کوتاه‌شدن مسیر پرداخت می‌تواند هزینه نقل‌وانتقال پول را برای واردکننده و صادرکننده کم کند. بازگشت سریع‌تر و کم‌هزینه‌تر ارز صادراتی نیز می‌تواند عرضه ارز را در بازار افزایش دهد. با این حال، اثر واقعی به حجم تجارت با کشورهای طرف قرارداد و میزان استفاده فعالان اقتصادی از این مسیرها بستگی دارد. تا زمانی که جزئیات اجرایی و فهرست کشورها اعلام نشده، برآورد دقیق این اثر ممکن نیست.
در گزارش منتشرشده، زمان‌بندی مشخص، فهرست کشورها و سهم این مسیرها از کل تجارت خارجی اعلام نشده است. تجربه‌های قبلی نشان می‌دهد فاصله اعلام آمادگی تا بهره‌برداری گسترده معمولاً چند ماه تا چند سال طول می‌کشد. در این مدت، رفتار بانک‌های طرف مقابل و ملاحظات آن‌ها درباره تحریم‌ها متغیر اصلی خواهد بود. بنابراین گام‌های بعدی بانک مرکزی و پاسخ شرکای تجاری، عامل تعیین‌کننده میزان اثر این طرح بر بازار است.
نظرات کاربران