کاهش ارزش سرقفلی چیست؟

کاهش ارزش سرقفلی چیست؟

کاهش ارزش سرقفلی به معنای هزینه‌ای حسابداری است که شرکت‌ها زمانی ثبت می‌کنند که ارزش دفتری سرقفلی در صورت‌های مالی، از ارزش واقعی آن در بازار کمتر می‌شود. سرقفلی در حسابداری زمانی ثبت می‌شود که یک شرکت، شرکت دیگری را با قیمتی بیشتر از ارزش خالص دارایی‌ها و بدهی‌های قابل شناسایی آن خریداری کند. اگر عملکرد دارایی‌های خریداری‌شده ضعیف شود و دیگر توانایی تولید جریان نقدی مطلوب را نداشته باشند، ممکن است ارزش واقعی سرقفلی کاهش یابد. در این صورت باید این کاهش به‌عنوان کاهش ارزش سرقفلی در صورت‌های مالی ثبت شود.

نکات کلیدی

• کاهش ارزش سرقفلی زمانی رخ می‌دهد که ارزش واقعی سرقفلی از رقمی که قبلاً در زمان خرید شرکت ثبت شده، کمتر شود.

• سرقفلی یک دارایی نامشهود است که نمایانگر مبلغی مازاد بر ارزش خالص دارایی‌های خریداری‌شده است؛ این مبلغ معمولاً به دلیل دارایی‌هایی مانند مالکیت فکری، شهرت برند، ثبت اختراع و امتیازات خاص در نظر گرفته می‌شود.

• اگر دارایی‌های خریداری‌شده دیگر نتوانند همان نتایج مالی مورد انتظار را ارائه دهند، ممکن است نیاز به کاهش ارزش سرقفلی باشد.

• بر اساس اصول حسابداری پذیرفته‌شده (GAAP)، شرکت‌ها موظف‌اند حداقل یک‌بار در سال سرقفلی خود را از نظر کاهش ارزش بررسی کنند و در صورت نیاز، آن را تعدیل کنند.

کاهش ارزش سرقفلی چگونه عمل می‌کند؟

کاهش ارزش سرقفلی به معنای یک هزینه حسابداری است که در صورت سود و زیان شرکت‌ها ثبت می‌شود؛ زمانی که شواهدی قوی نشان دهد که دارایی مربوط به سرقفلی دیگر نمی‌تواند نتایج مالی مورد انتظار در زمان خرید را محقق کند. سرقفلی یک دارایی نامشهود است که معمولاً در جریان خرید یک شرکت توسط شرکت دیگر به وجود می‌آید. در واقع، زمانی که قیمت پرداختی برای خرید یک شرکت بیشتر از مجموع ارزش منصفانه دارایی‌ها و بدهی‌های قابل شناسایی آن باشد، تفاوت این مبلغ به‌عنوان سرقفلی در ترازنامه ثبت می‌شود.

برخی از عوامل تشکیل‌دهنده‌ی سرقفلی شامل مواردی مانند نام برند، وفاداری مشتریان، ارتباطات خوب با مشتریان، کارکنان توانمند و فناوری‌های اختصاصی یا پتنت‌ها است. اما اگر پس از خرید، اتفاقاتی رخ دهد که باعث شود جریان‌های نقدی آینده‌ی دارایی‌های خریداری‌شده کاهش یابد، ممکن است ارزش واقعی فعلی سرقفلی از آنچه قبلاً ثبت شده، کمتر شود. در این صورت، شرکت باید کاهش ارزش سرقفلی را در صورت‌های مالی خود ثبت کند.

نکات ویژه درباره کاهش ارزش سرقفلی

تغییر در استانداردهای حسابداری مرتبط با سرقفلی

موضوع کاهش ارزش سرقفلی پس از رسوایی‌های حسابداری سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۱ مورد توجه جدی قرار گرفت. در آن زمان، شرکت‌های زیادی با ثبت مبالغ بیش از حد به‌عنوان سرقفلی، ترازنامه‌های خود را به‌طور مصنوعی بزرگ جلوه می‌دادند. طبق قوانین آن دوره، سرقفلی می‌توانست در طول عمر مفید برآوردی‌اش مستهلک شود؛ یعنی هزینه آن در طی سال‌ها به‌تدریج شناسایی می‌شد و در نتیجه فشار آن در هیچ سالی زیاد به چشم نمی‌آمد.

در حالی‌که در دوران رونق بازار، این رفتارها معمولاً نادیده گرفته می‌شدند، اما پس از رسوایی‌های حسابداری، شرکت‌ها ملزم شدند مبالغ واقعی‌تری برای سرقفلی ثبت کنند. بر اساس قوانین فعلی حسابداری، شرکت‌های عمومی باید سالانه تست کاهش ارزش سرقفلی را انجام دهند و دیگر اجازه ندارند سرقفلی را مانند گذشته مستهلک کنند.

آزمون سالانه کاهش ارزش سرقفلی

طبق اصول پذیرفته‌شده حسابداری در آمریکا (GAAP)، شرکت‌ها موظف‌اند حداقل سالی یک‌بار سرقفلی را در سطح «واحد گزارشگری» بررسی کنند. برخی رخدادها که ممکن است نشانه‌ای از کاهش ارزش سرقفلی باشند عبارت‌اند از:

• وخامت اوضاع اقتصادی

• افزایش رقابت در بازار

• از دست رفتن کارکنان کلیدی

• تغییرات یا اقدامات نظارتی

«واحد گزارشگری» معمولاً به بخشی از شرکت اطلاق می‌شود که به‌صورت جداگانه مدیریت و ارزیابی می‌شود، مثل خطوط کسب‌وکار مستقل، واحدهای جغرافیایی یا شرکت‌های تابعه. مبنای انجام این آزمون توسط هیئت استانداردهای حسابداری مالی آمریکا (FASB) در سندی تحت عنوان «به‌روزرسانی استاندارد حسابداری شماره 2017-04» منتشر شده است.

نمونه‌ای از کاهش ارزش سرقفلی

یکی از معروف‌ترین نمونه‌های کاهش ارزش سرقفلی مربوط به ادغام AOL و Time Warner در سال ۲۰۰۲ است که منجر به ثبت ۵۴٫۲ میلیارد دلار زیان از کاهش ارزش سرقفلی شد. این رقم، در آن زمان بزرگ‌ترین عددی بود که برای این منظور ثبت شده بود.

کاهش ارزش سرقفلی چگونه گزارش می‌شود؟

شرکت‌ها کاهش ارزش سرقفلی را به‌صورت یک هزینه در صورت سود و زیان ثبت می‌کنند. این اقدام پس از آن صورت می‌گیرد که شواهدی قوی نشان دهد دارایی مربوط به سرقفلی دیگر نمی‌تواند نتایج مالی مورد انتظار را تولید کند.

سرقفلی چیست؟

سرقفلی نوعی دارایی نامشهود است که در هنگام خرید یک شرکت توسط شرکت دیگر به وجود می‌آید. این دارایی نشان‌دهنده‌ی بخشی از مبلغ خرید است که بیشتر از ارزش منصفانه خالص دارایی‌ها و بدهی‌های شرکت خریداری‌شده است.

چند وقت یک‌بار باید تست کاهش ارزش سرقفلی انجام شود؟

بر اساس اصول حسابداری GAAP در آمریکا، شرکت‌ها باید حداقل سالی یک‌بار سرقفلی را در سطح واحد گزارشگری بررسی کنند. از جمله عواملی که ممکن است موجب کاهش ارزش سرقفلی شوند می‌توان به مواردی مانند رقابت شدید، رکود اقتصادی، از دست رفتن مدیران کلیدی یا دخالت‌های نظارتی اشاره کرد.

جمع‌بندی

کاهش ارزش سرقفلی زمانی رخ می‌دهد که ارزش منصفانه فعلی سرقفلی کمتر از ارزش ثبت‌شده آن در زمان خرید شرکت باشد. این موضوع به‌عنوان هزینه‌ای در صورت سود و زیان ثبت می‌شود و در واقع به معنای بازنگری در خوش‌بینی قبلی شرکت درباره‌ی ارزش کسب‌وکار خریداری‌شده است.