گرایش نهایی به واردات (MPM) به میزان افزایش یا کاهش واردات به ازای هر واحد افزایش یا کاهش در درآمد قابل تصرف اشاره دارد. ایده اصلی این است که با افزایش درآمد کسب‌وکارها و خانوارها، تقاضا برای کالاهای خارجی افزایش می‌یابد و بالعکس.
نکات کلیدی
- گرایش نهایی به واردات (MPM) تغییر در میزان واردات ناشی از تغییر در درآمد قابل تصرف است.
- افزایش درآمد کسب‌وکارها و خانوارها تقاضا برای کالاهای خارجی را افزایش می‌دهد و بالعکس.
- کشورهایی که با افزایش درآمد جمعیت‌شان، مصرف کالاهای وارداتی بیشتری دارند، تأثیر قابل‌توجهی بر تجارت جهانی می‌گذارند.
- اقتصادهای توسعه‌یافته با منابع طبیعی کافی در داخل مرزهای خود معمولاً MPM کمتری نسبت به کشورهای در حال توسعه بدون این منابع دارند.
گرایش نهایی به واردات (MPM) چگونه کار می‌کند؟
MPM یکی از اجزای نظریه اقتصاد کلان کینزی است. این شاخص به‌صورت dIm/dY محاسبه می‌شود، یعنی مشتق تابع واردات (Im) نسبت به مشتق تابع درآمد (Y).
MPM نشان‌دهنده میزان تأثیرپذیری واردات از تغییرات درآمد یا تولید است. به‌عنوان مثال، اگر MPM یک کشور 0.3 باشد، هر دلار افزایش درآمد در آن اقتصاد، 30 سنت واردات را القا می‌کند (1 دلار × 0.3).
کشورهایی که با افزایش درآمد جمعیت‌شان، مصرف کالاهای وارداتی بیشتری دارند، تأثیر قابل‌توجهی بر تجارت جهانی می‌گذارند. اگر کشوری که مقدار زیادی کالا از خارج وارد می‌کند با بحران مالی مواجه شود، میزان تأثیر مشکلات اقتصادی آن کشور بر کشورهای صادرکننده به MPM آن و نوع کالاهای وارداتی بستگی دارد.
نکته مهم
اقتصادی با گرایش نهایی به مصرف (MPC) مثبت، به احتمال زیاد دارای MPM مثبت نیز خواهد بود، زیرا بخشی از کالاهای مصرفی احتمالاً از خارج تأمین می‌شود.
سطح تأثیر منفی کاهش درآمد بر واردات زمانی بیشتر است که MPM یک کشور از میانگین گرایش به واردات آن بیشتر باشد. این شکاف باعث افزایش کشش درآمدی تقاضا برای واردات می‌شود، به‌طوری که کاهش درآمد منجر به کاهش بیش از حد متناسب در واردات می‌شود.
ملاحظات ویژه
کشورهای با اقتصادهای توسعه‌یافته و منابع طبیعی کافی در داخل مرزهای خود معمولاً MPM کمتری دارند. در مقابل، کشورهایی که به خرید کالاها از خارج وابسته‌اند، معمولاً MPM بالاتری دارند.
اقتصاد کینزی
MPM در مطالعه اقتصاد کینزی اهمیت دارد. اولاً، MPM نشان‌دهنده واردات القایی است. ثانیاً، MPM شیب خط واردات است، به این معنا که منفی شیب خط صادرات خالص است و از این‌رو برای شیب خط مخارج کل اهمیت دارد.
همچنین، MPM بر فرآیند ضریب تکاثر و اندازه ضریب‌های مخارج و مالیات تأثیر می‌گذارد.
مزایا و معایب گرایش نهایی به واردات (MPM)
MPM به‌راحتی قابل اندازه‌گیری است و به‌عنوان ابزاری مفید برای پیش‌بینی تغییرات در واردات بر اساس تغییرات مورد انتظار در تولید عمل می‌کند.
مشکل این است که MPM یک کشور به‌احتمال زیاد به‌طور مداوم پایدار نمی‌ماند. قیمت‌های نسبی کالاهای داخلی و خارجی تغییر می‌کند و نرخ‌های ارز نوسان دارند. این عوامل بر قدرت خرید کالاهای وارداتی از خارج تأثیر می‌گذارند و در نتیجه، بر اندازه MPM یک کشور اثر می‌گذارند.
نظرات کاربران