به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، در شرایطی که جمع‌آوری مالیات در پاکستان همچنان پایین و ناکافی است، سازمان امور مالیاتی این کشور با تشکیل واحدی ویژه برای رصد شبکه‌های اجتماعی، به دنبال کشف فرارهای مالیاتی کلان است. این اقدام که با تمرکز بر ثروتمندان، سلبریتی‌ها و تأثیرگذاران آنلاین انجام می‌شود، نشان‌دهنده تلاش دولت برای تقویت درآمدهای مالیاتی و کاهش کسری بودجه است؛ اقدامی که می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای بر اقتصاد و شفافیت مالی در کشور داشته باشد.
بازگشت به درآمدهای واقعی با ابزارهای مدرن
واحد «بررسی سبک زندگی» سازمان درآمد فدرال پاکستان (FBR) از سپتامبر ۲۰۲۴ آغاز به کار کرده و شامل حدود ۳۰ مأمور اطلاعاتی است. آنها با رصد حساب‌های اینفلوئنسرها و چهره‌های مشهور، هزینه واقعی زندگی لوکس آنان را با درآمد اعلام‌شده مقایسه می‌کنند. یکی از مقامات این واحد اعلام کرد که تنها در ۱۵ پرونده نخست، امکان جمع‌آوری تا ۲.۵ میلیارد روپیه (۹ میلیون دلار) فراهم شده است.
این روش الهام‌گرفته از کمپین‌های مشابه در مالزی و آفریقای جنوبی است و نشان می‌دهد که دولت پاکستان به دنبال کاهش فرار مالیاتی و افزایش پایه مالیاتی کشور است.
معضل فرار مالیاتی و اقتصاد غیررسمی
در پاکستان تنها حدود ۲ درصد از جمعیت مالیات بر درآمد پرداخت می‌کنند و اقتصاد گسترده غیررسمی از دسترس مأموران مالیاتی خارج است. این وضعیت باعث شده شرکت‌ها و کارمندان مزدبگیر بخش عمده‌ای از بار مالیات را بر دوش بکشند و دولت بارها مجبور به دریافت وام از صندوق بین‌المللی پول و سایر منابع خارجی شده است.
افزایش پایه مالیاتی به گفته اقتصاددانان، راهی حیاتی برای کاهش نابرابری، تورم و انحرافات اقتصادی است. در همین راستا، وزارت دارایی و بانک مرکزی پاکستان در حال اعمال تغییراتی هستند، از جمله افزایش مالیات بر پرداخت‌کنندگان غیرثبت شده، کاهش مالیات بر تراکنش‌های کارت اعتباری و دیجیتالی کردن تراکنش‌ها در بانک‌ها.
رصد سبک زندگی و شبکه‌های اجتماعی
صنعت عروسی پاکستان، که ارزش آن سالانه تا ۴ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود، به‌طور عمده نقدی است و ردگیری آن دشوار است. با این حال، مأموران FBR با بررسی عکس‌ها، ویدیوها و تگ‌های شبکه‌های اجتماعی موفق به تخمین هزینه‌های واقعی مراسم شده‌اند.
در یک مورد به عنوان نمونه، عروسی برگزارشده در لاهور با ۴۰۰ مهمان، که هزینه آن بیش از ۲۳۸ میلیون روپیه تخمین زده شد، با درآمد اعلام‌شده عروس، دختر یک کارمند دولت، که تنها ۷۶۰ هزار روپیه بوده، تضاد آشکار داشت. همچنین پرونده‌های دیگری شامل کارآفرینان فین‌تک و بلاگرهای سفر بود که خودروها و سفرهای لوکس خود را اعلام نکرده بودند.
واکنش‌ها و چالش‌ها
برخی منتقدان معتقدند این روش تنها یک نمایش برای رسانه‌هاست و توانایی ایجاد درآمد پایدار ندارد. آنها می‌گویند که FBR با وجود دسترسی به اطلاعات، انگیزه و اراده کافی برای مقابله با فرار مالیاتی واقعی را ندارد، چرا که شامل بسیاری از مقامات بانفوذ و نظامی نیز می‌شود.
اقتصاددانان هشدار می‌دهند که اقدامات نمایشی مانند بررسی سبک زندگی نمی‌تواند جایگزین یک نظام مالیاتی منسجم و معتبر شود.
نتیجه‌گیری
با وجود افزایش درآمد مالیاتی به ۱۱.۷ تریلیون روپیه در سال گذشته، هنوز هدف تعیین‌شده محقق نشده است. اما مأموران واحد بررسی سبک زندگی امیدوارند که با نظارت دقیق بر شبکه‌های اجتماعی و افشای تفاوت بین سبک زندگی واقعی و درآمد اعلام‌شده، شهروندان بیشتری را به گزارش درست مالیاتی تشویق کنند. این اقدامات در کنار اصلاحات داخلی FBR، می‌تواند به بهبود نظام مالیاتی پاکستان و کاهش وابستگی کشور به وام‌های خارجی کمک کند و پایه‌ای برای شفافیت اقتصادی بیشتر فراهم آورد.
نظرات کاربران