به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، تنها چند ماه پس از ادعای دستیابی به هدف تأمین صددرصد برق سالانه خود با انرژی تجدیدپذیر، مایکروسافت اکنون به طور جدی در حال بازنگری در این تعهد است. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، این شرکت در حال بررسی به تعویق انداختن یا حتی کنار گذاشتن کامل هدف خود برای «تطابق ساعتی» انرژی مصرفی مراکز داده با انرژی پاک تا سال ۲۰۳۰ است. این تحول نشان‌دهنده تقابل جدی دو اولویت اصلی این غول فناوری است: از یک سو، سرمایه‌گذاری هنگفت در هوش مصنوعی و زیرساخت‌های مراکز داده، و از سوی دیگر، تعهدات زیست‌محیطی که تا همین اواخر جزو ارکان استراتژی برند مایکروسافت محسوب می‌شد.
فشار دوچندان هوش مصنوعی بر مصرف انرژی
گسترش هوش مصنوعی مولد، مصرف برق مراکز داده را به طور تصاعدی افزایش داده است. بر اساس گزارش آژانس بین‌المللی انرژی، تقاضای برق مراکز داده بین سال‌های ۲۰۲۵ تا ۲۰۳۰ بیش از دو برابر خواهد شد. ساتیا نادلا، مدیرعامل مایکروسافت، نیز اخیراً تأکید کرده است که جدیدترین تنگنای پیش روی توسعه هوش مصنوعی، کمبود تراشه نیست، بلکه «دسترسی به برق کافی و پایدار» است. در ایالات متحده، دولت دونالد ترامپ نیز مسیر را سخت‌تر کرده است. او از زمان روی کار آمدن، بودجه فدرال طرح‌های سبز را کاهش داده و از تأمین انرژی هوش مصنوعی با سوخت‌های فسیلی از جمله زغال‌سنگ حمایت کرده است.
هدف ۱۰۰ درصد انرژی تجدیدپذیر در هاله‌ای از ابهام
مایکروسافت در فوریه ۲۰۲۶ اعلام کرد که توانسته هدف خود برای تأمین صددرصد برق سالانه مصرفی (معادل چهل گیگاوات انرژی تجدیدپذیر قراردادی) را محقق کند. اما چالش اصلی، «تطابق ساعتی» است؛ به این معنی که هر کیلووات ساعت برق مصرفی یک مرکز داده، در همان لحظه از یک منبع پاک تأمین شود. این هدف بسیار فراتر از تطابق سالانه است و در شرایطی که شبکه‌های برق بسیاری از مناطق هنوز به شدت به سوخت‌های فسیلی وابسته‌اند، دستیابی به آن را تقریباً غیرممکن کرده است. منتقدان معتقدند اعلام قبلی مایکروسافت بیشتر «پنهان‌کاری سبز» بوده و انتشار کربن واقعی این شرکت در حال افزایش است. گروه‌های تحقیقاتی هشدار داده‌اند که یک مرکز داده جدید هوش مصنوعی مایکروسافت در ویرجینیای غربی می‌تواند انتشار گازهای گلخانه‌ای سالانه این شرکت را تا بیش از چهل درصد افزایش دهد.
جستجوی راهکارهای جایگزین؛ انرژی هسته‌ای و گاز طبیعی
در پاسخ به این چالش‌ها، مایکروسافت در حال بررسی منابع انرژی جایگزین و فراتر از انرژی خورشیدی و بادی است. مهم‌ترین نمونه، قرارداد بیست ساله این شرکت با کانستلیشن انرژی برای بازآفرینی راکتور واحد یک نیروگاه تری‌مایل آیلند است. انتظار می‌رود از سال ۲۰۲۷، برق هشتصد و سی و پنج مگاواتی به طور اختصاصی در اختیار مراکز داده مایکروسافت قرار گیرد. برد اسمیت، رئیس مایکروسافت، نیز صراحتاً اعلام کرده است که برای همگام شدن با رشد هوش مصنوعی، به استفاده از گاز طبیعی به عنوان یک راهکار موقت نیاز است. این اظهارات نشان می‌دهد که شرکت مسیر خود را از تکیه صرف بر انرژی پاک به سمت ترکیبی از منابع هسته‌ای و حتی گاز طبیعی تغییر داده است.
تقابل استراتژیک: تعهد اقلیمی در برابر انقلاب هوش مصنوعی
در پس‌زمینه این تحولات، بحثی عمیق‌تر در مورد تعارض منافع استراتژیک مایکروسافت جریان دارد. این شرکت بیش از هشتاد میلیارد دلار در سال مالی جاری برای ساخت مراکز داده و توسعه هوش مصنوعی هزینه کرده است. برد اسمیت نیز اذعان کرده که برنامه بلندپروازانه برای کربن منفی شدن تا سال ۲۰۳۰ به دلیل هجوم به سمت هوش مصنوعی «به شدت پیچیده شده است». سؤالی که فعالان محیط زیست و سرمایه‌گذاران مطرح می‌کنند این است: آیا آینده هوش مصنوعی ارزش به خطر انداختن آینده کره زمین را دارد؟
نتیجه‌گیری
تصمیم مایکروسافت برای بازنگری در تعهد انرژی پاک خود، نقطه عطفی در صنعت فناوری محسوب می‌شود. این شرکت در دوراهی دشواری گیر افتاده است: از یک سو، تعهدات اقلیمی و انتظارات عمومی، و از سوی دیگر، نیاز مبرم به انرژی ارزان، پایدار و در دسترس برای پیشبرد انقلاب هوش مصنوعی. به نظر می‌رسد راه حل مایکروسافت، حرکت به سمت یک ترکیب انرژی «واقع‌بینانه‌تر» (شامل انرژی هسته‌ای و حتی گاز طبیعی به عنوان پل موقت) باشد، نه کنار گذاشتن کامل اهداف سبز.
پیامدهای این تغییر فراتر از مایکروسافت خواهد بود. سایر غول‌های فناوری مانند گوگل، آمازون و متا نیز با چالش مشابهی روبه‌رو هستند و ممکن است به زودی مسیری مشابه را در پیش بگیرند. بدین ترتیب، دور جدید رقابت در هوش مصنوعی، نه تنها میدان رقابت بر سر تراشه و قدرت محاسباتی، بلکه میدان تسلط بر منابع انرژی، دیپلماسی با دولت‌ها و بازتعریف مفهوم «پایداری» در عصر جدید خواهد بود.
نظرات کاربران