به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، تازه‌ترین آمار وب‌سایت‌های تخصصی Mining.com و Indexbox نشان می‌دهد ارزش کل بازار ۵۰ شرکت برتر معدنی جهان در پایان ژوئیه ۲۰۲۶ (اواخر مرداد ۱۴۰۵) به حدود ۲.۱۷ تریلیون دلار رسیده است. این رقم اندازه‌ای نزدیک به تولید ناخالص داخلی سالانه یک کشور بزرگ صنعتی دارد و نشان می‌دهد صنعت معدن جهانی چه اندازه بزرگ و پرسود شده است. با این حال، نام هیچ شرکت ایرانی در میان این ۵۰ نام دیده نمی‌شود.
حداقل ارزش بازار برای ورود به این فهرست ۱۳.۵۶ میلیارد دلار بوده است. به زبان ساده، هر شرکت معدنی که بخواهد در کنار بزرگان جهان قرار گیرد، باید ارزشی معادل چند برابر بودجه سالانه بسیاری از کشورهای کوچک داشته باشد. بزرگ‌ترین نام‌های این فهرست عمدتاً در استرالیا، کانادا، چین و آمریکا مستقرند و روی فلزاتی مانند مس، طلا، آهن و لیتیوم تمرکز دارند.
چرا ایران در این فهرست نیست؟
ایران یکی از کشورهای دارای تنوع بالای ذخایر معدنی در منطقه است و در فلزاتی مانند مس، آهن، روی و سرب جایگاه قابل‌توجهی دارد. اما اندازه ذخیره به‌تنهایی برای ورود به فهرست شرکت‌های بزرگ جهانی کافی نیست. سرمایه‌گذاری، فناوری استخراج، دسترسی به بازارهای جهانی سرمایه و شفافیت مالی، عواملی هستند که ارزش بازار یک شرکت معدنی را می‌سازند.
شرکت‌های بزرگ معدنی جهان معمولاً در بورس‌های بین‌المللی پذیرفته شده‌اند و سهام‌شان به‌راحتی خرید و فروش می‌شود. این ویژگی به سرمایه‌گذاران جهانی اجازه می‌دهد به‌سادگی وارد این شرکت‌ها شوند. نبود این نوع پیوند با بازارهای مالی بین‌المللی، یکی از دلایل عقب‌ماندن ارزش بازار شرکت‌های معدنی ایرانی از رقبای جهانی است.
اثر این عقب‌ماندگی بر اقتصاد
نبود یک غول معدنی ایرانی در فهرست جهانی، تنها یک رتبه‌بندی نیست. این موضوع به معنای از دست رفتن سهم بزرگی از بازار جهانی مواد معدنی و فلزات پایه است. صادرات مواد خام به‌جای محصولات فرآوری‌شده، ارزش افزوده کمتری برای اقتصاد کشور ایجاد می‌کند و درآمد ارزی حاصل از این بخش را محدود نگه می‌دارد.
کارشناسان صنعت معدن، دلایل این فاصله را در کنار محدودیت‌های سرمایه‌گذاری، در فرسودگی زیرساخت‌ها و پایین‌بودن سطح فرآوری داخلی نیز جست‌وجو می‌کنند. توسعه فناوری استخراج و افزایش سهم فرآوری داخلی، از جمله راهکارهایی است که می‌تواند فاصله ایران با بزرگان معدنی جهان را در سال‌های آینده کاهش دهد.
نظرات کاربران