به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، آمار مقایسه‌ای دو دهه اخیر نشان می‌دهد قدرت خرید خانوارهای ایرانی در بازار خودرو به شدت افت کرده است. طبق این آمار، سهم خانوارهایی که در سال ۱۳۹۰ یک دستگاه خودروی دست‌اول خریداری کرده‌اند ۲.۳ درصد بوده، اما این رقم در سال ۱۴۰۳ به تنها ۰.۴۴ درصد رسیده است. به بیان ساده، از هر ۱۰۰ خانوار ایرانی، در سال ۱۳۹۰ حدود ۲ خانوار خودروی نو می‌خریدند و امروز این عدد به کمتر از نیم خانوار رسیده است.
این کاهش به معنای افت حدود ۸۰ درصدی سرانه خرید خودرو طی ۱۳ سال است. برای خانوارهای متوسط، این عدد نشان می‌دهد خرید خودروی نو دیگر یک تصمیم روزمره نیست، بلکه به رویدادی نادر و پرهزینه در زندگی مالی خانواده تبدیل شده است.
فاصله درآمد و قیمت خودرو
دلیل اصلی این روند، رشد قیمت خودرو با سرعتی به‌مراتب بیشتر از رشد درآمد خانوار است. در حالی که تورم عمومی و افزایش نرخ ارز هزینه تولید و قیمت نهایی خودرو را بالا برده، دستمزد و درآمد اغلب خانوارها با همان سرعت رشد نکرده است. نتیجه این فاصله، دور شدن قشر متوسط از بازار خودروی نو است.
کاهش عرضه خودرو در برخی سال‌ها و اختلاف قیمت کارخانه با بازار آزاد نیز به این روند دامن زده است. بسیاری از متقاضیان واقعی به‌جای مصرف‌کننده نهایی، در صف‌های ثبت‌نام یا بازار دست دوم باقی مانده‌اند، بی‌آنکه توان خرید خودروی نو را داشته باشند.
اثر بر بازار دست دوم
کوچک‌شدن بازار خودروی نو، فشار تقاضا را به سمت بازار دست دوم منتقل کرده است. این جابه‌جایی می‌تواند قیمت خودروهای کارکرده را نیز تحت تأثیر قرار دهد، چون تعداد بیشتری از خانوارها به‌جای خرید خودروی نو، به دنبال گزینه‌های ارزان‌تر در بازار دست دوم می‌گردند.
بررسی روند بلندمدت نشان می‌دهد کاهش سرانه خرید خودرو پدیده‌ای تدریجی بوده و در سال‌های اخیر شتاب بیشتری گرفته است. کارشناسان این حوزه معتقدند تا زمانی که فاصله رشد قیمت خودرو و درآمد خانوار کاهش نیابد، این روند ادامه خواهد داشت.
نظرات کاربران