محمدصادق جنان صفت – داستان آزادسازی قیمت حامل‌های انرژی در ایران با استناد به قیمت آنها در جهان و نیز کشورهای منطقه، سابقه‌ای بیش از ۳دهه دارد. هواداران آزادسازی قیمت حامل‌های انرژی مثل بنزین، گازوئیل، برق و گاز مایع باور دارند می‌توان قیمت این کالاها را آزاد کرد و مابه‌التفاوت درآمد قیمت دستوری و قیمت آزاد را به‌صورت یارانه در اختیار شهروندان قرار داد. تازه‌ترین داوری در‌باره قیمت سوخت در ایران و کشورهای همسایه از سوی جعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی رییس‌جمهور بر زبان جاری شده که گفته است: در حال حاضر گازوئیل زیر هر لیتر ۲۳۰هزارتومان پیدا نمی‌شود. هر لیتر گازوئیل در ترکیه ۲۳۰هزارتومان و در پاکستان ۲۸۰هزارتومان است… ما باید قیمت گاز، بنزین و گازوئیل را واقعی کنیم و اگر این حامل‌ها را به قیمت ارزان به کشور همسایه بدهیم و قیمت هر دلار ۱۷۰هزارتومان باشد، سالانه ۷۲۰همت درآمد خواهیم داشت در‌حالی‌که کل بودجه عمرانی، سالانه به ۷۰۰همت هم نمی‌رسد. در‌باره این سخنان معاون اجرایی رییس‌جمهور چند نکته را یادآور می‌شوم:
یکم- به اطلاع آقای قائم‌پناه می‌رسانم در‌باره اینطور مقایسه‌ها تا دلتان بخواهد در ۳دهه گذشته و با عددهای متفاوت ازسوی نهادهای پژوهشی و اقتصادی گزارش تهیه و منتشر شده است. نتایج این پژوهش‌ها به‌اطلاع مدیران و مسوولان بالاترین نهادهای حاکمیتی رسیده بنابراین بازتاب‌دادن این‌‌گونه مقایسه‌ها برای شهروندان و مدیران عادی شده و همه این را می‌دانند. به‌نظر می‌رسد بهتر است اگر قصدی برای توضیح بیشتر در این‌باره وجود دارد، یک گروه پژوهشی خارج از هسته قدرت در دولت و دیگر نهادهای حاکمیتی به این مساله بپردازند که چرا و چه ذی‌نفعانی راه را برای آزادسازی بسته‌اند. تا روزی که در این‌باره شفاف‌سازی واقعی و شجاعانه صورت نپذیرد، اتفاقی نمی‌افتد و سنگی از سر راه برداشته نمی‌شود.
دوم- این گزاره که قیمت هر لیتر گازوئیل در ترکیه ۲۳۰هزارتومان است و احتمالا قیمت هر لیتر بنزین بیشتر از این عدد به‌مصرف‌کنندگان عرضه می‌شود درست بوده اما یادمان باشد حداقل مزد ماهیانه کارگران و کارمندان در ترکیه ۳۳۰هزار لیر ترکیه است. اگر قیمت هر لیر ترکیه را با نرخ دیروز که نزدیک به هر لیر برابر با ۴۷۰۰تومان بود محاسبه و اگر این دوعدد را درهم ضرب کنیم به عدد ۱۵۵میلیون‌تومان می‌رسیم. این در حالی است که حداقل مزد کارگران ایرانی با ارفاق نزدیک ۲۵میلیون‌تومان است.
سوم- با این نکته‌ها به اینجا می‌رسیم که نخست مرغ بود و سپس تخم‌مرغ پدیدار شده، یا برعکس به این معنی که نخست باید قیمت حامل‌های انرژی را آزاد کنیم و سپس دستمزدها را، یا اینکه نخست دستمزدها را افزایش دهیم سپس قیمت حامل‌های انرژی را؟ شما کدام را توصیه می‌کنید؟
چهارم – کارنامه و سابقه آزادسازی قیمت انرژی و پرداخت یارانه از مابه‌التفاوت قیمت آزاد شده و قیمت پیشین نشان می‌دهد سرانجام این دولت‌ها هستند که منابع آزادشده را به جیب می‌زنند. حالا چندسال است از طرح یارانه هر نفر ۴۵هزارتومان سپری شده است؟ امروز قیمت یک بستنی برای کودکان به‌طور میانگین ۱۵۰هزارتومان است بنابراین شهروندان دیگر داستانی که شما بازگو کردی را باور نخواهند کرد. داستان غم‌انگیز‌تر از این سخنانی است که شما بر زبان آوردید.
نظرات کاربران