به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، روز سه‌شنبه ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ (۳۱ شهریور ۱۴۰۵) اعلام کرد مصرف روزانه بنزین کشور به حدود ۱۴۰ میلیون لیتر رسیده است. به گفته او، ظرفیت تولید داخلی تنها ۱۰۰ تا ۱۱۰ میلیون لیتر در روز را پوشش می‌دهد.
این یعنی هر روز بین ۳۰ تا ۴۰ میلیون لیتر بنزین کم می‌آید، رقمی که باید یا از محل واردات جبران شود یا با کاهش مصرف کنترل شود. گزینه اول هزینه ارزی برای دولت دارد و گزینه دوم می‌تواند به معنای محدودیت‌های تازه برای رانندگان باشد.
ریشه شکاف کجاست؟
رشد مصرف بنزین در سال‌های اخیر با افزایش شمار خودروها و قیمت پایین سوخت نسبت به کشورهای همسایه همراه بوده است. در همین حال، ظرفیت پالایشگاه‌های کشور با همان سرعت رشد مصرف افزایش نیافته است. نتیجه این دو روند ناهمگون، شکافی است که سال‌هاست از طریق واردات بنزین پر می‌شود، بدون آنکه رقم دقیق آن به‌صراحت اعلام شود.
اظهارات مهاجرانی این‌بار رقم کسری را به زبان رسمی دولت جاری کرد. واردات ۳۰ تا ۴۰ میلیون لیتر بنزین در روز به ارز قابل توجهی نیاز دارد؛ منبعی که تأمین آن برای دولت پرهزینه است. فشار بر بودجه ارزی می‌تواند به‌طور غیرمستقیم بر نرخ ارز در بازار داخلی و درنتیجه بر قیمت کالاهای وارداتی اثر بگذارد.
CNG به‌عنوان راه‌حل
یکی از راه‌حل‌های مطرح‌شده در سال‌های اخیر، گسترش استفاده از CNG یا گاز طبیعی فشرده به‌عنوان جایگزین بخشی از بنزین مصرفی خودروهاست. ایران به دلیل ذخایر بزرگ گاز طبیعی، در گذشته یکی از بزرگ‌ترین شبکه‌های جایگاه‌های CNG جهان را داشته است. توسعه دوباره این شبکه و تشویق رانندگان به تبدیل خودرو می‌تواند بخشی از کسری روزانه بنزین را جبران کند، هرچند این فرایند به سرمایه‌گذاری و زمان نیاز دارد.
سابقه سیاست‌گذاری سوخت در ایران نشان می‌دهد فاصله میان تولید و مصرف بنزین پدیده تازه‌ای نیست. در دهه‌های گذشته نیز دولت‌ها با ترکیبی از واردات، سهمیه‌بندی و توسعه پالایشگاه‌ها این شکاف را مدیریت کرده‌اند. آنچه امروز اهمیت دارد، شفافیت بیشتر درباره رقم واقعی کسری و راهکارهای پیش‌روی دولت است، برای مخاطبانی که تصمیم‌های مالی روزمره خود را با قیمت و در دسترس بودن سوخت تنظیم می‌کنند.
نظرات کاربران