به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، مهدی طغیانی، نایب‌رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس، روز پنجشنبه ۱ اکتبر (۹ مهر) اعلام کرد این کمیسیون موضوع خالی‌فروشی طلا را بررسی می‌کند. به گفته او، این پدیده در برخی پلتفرم‌های فروش آنلاین طلا دیده می‌شود. طغیانی تأکید کرد مجلس پیش‌تر درباره این پلتفرم‌ها هشدار داده بود، اما کسی به آن توجه نکرد.
این هشدار برای کسانی اهمیت دارد که پس‌انداز خود را به‌جای سکه و طلای فیزیکی، به شکل طلای دیجیتال نگه می‌دارند. اگر پلتفرمی به اندازه موجودی حساب کاربرانش طلا نداشته باشد، درخواست هم‌زمان برای برداشت می‌تواند آن را با کسری روبه‌رو کند. طغیانی نیز بر همین نکته دست گذاشت: این فعالیت در سایه اعتماد مردم انجام می‌شود و به گفته او می‌تواند سرمایه آن‌ها را از بین ببرد.
خالی‌فروشی دقیقاً یعنی چه؟
خالی‌فروشی در اصطلاح بازار یعنی فروش دارایی‌ای که فروشنده در لحظه معامله مالک آن نیست. در بازارهای مالی رسمی، این کار قواعد مشخص، وثیقه و ناظر دارد. در پلتفرم طلای آنلاین، معنای ساده آن این است که کاربر طلا می‌خرد و مقدار آن در حسابش ثبت می‌شود، اما معادل فیزیکی‌اش لزوماً در خزانه پلتفرم نیست.
تا وقتی قیمت آرام است و برداشت‌ها کم، این شکاف به چشم نمی‌آید. مشکل در روزهای پرنوسان بروز می‌کند؛ یعنی زمانی که شمار زیادی از کاربران هم‌زمان تحویل فیزیکی یا تسویه ریالی بخواهند. از نگاه فنی، پلتفرمی که پشتوانه کامل ندارد عملاً روی کاهش قیمت طلا موقعیت گرفته است. بنابراین با هر بار رشد قیمت، فاصله میان تعهدات و دارایی واقعی آن بیش‌تر می‌شود.
چرا موضوع از یک پلتفرم فراتر می‌رود
در سال‌های اخیر، خرید طلای آبشده به‌صورت آنلاین و در مقادیر کوچک میان خانوارها رواج یافته است. این پلتفرم‌ها خرید با مبالغی را ممکن می‌کنند که با آن حتی یک ربع‌سکه هم نمی‌توان خرید. همین ویژگی، طلا را به ابزار پس‌انداز خرد برای حفظ ارزش پول در برابر تورم تبدیل کرده است. در کنار آن، صندوق‌های طلا و گواهی سپرده سکه نیز در بورس کالا معامله می‌شوند و سازمان بورس بر آن‌ها نظارت دارد. تفاوت اصلی این ابزارها در سازوکار نظارت بر پشتوانه است؛ همان موضوعی که اکنون محور بحث کمیسیون اقتصادی شده است.
تا این لحظه، نام پلتفرم‌های مورد اشاره، حجم احتمالی کسری و تصمیم نهایی کمیسیون اعلام نشده است. انتظار می‌رود بحث بر سر سازوکاری شفاف برای اثبات پشتوانه فیزیکی و تعیین مرجع ناظر ادامه یابد. تا روشن‌شدن این جزئیات، دو پرسش برای کاربران این پلتفرم‌ها اهمیت دارد: پشتوانه طلای ثبت‌شده در حساب کجاست و کدام نهاد بر آن نظارت می‌کند.
نظرات کاربران