به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، سرپرست وزارت نفت روز سه‌شنبه ۶ اکتبر (۱۴ مهر) اعلام کرد که کار تراستی‌ها به حوزه بانکی مربوط است. به گفته او، وزارت نفت فقط مسئول فروش نفت است. تراستی به شخص یا شرکت واسطه‌ای می‌گویند که پول نفت فروخته‌شده را از خریدار خارجی دریافت می‌کند و به کشور بازمی‌گرداند.
اهمیت این موضع برای بازار در یک نکته است: فروش نفت به‌تنهایی کافی نیست و پول آن باید به اقتصاد داخلی برسد. ارز حاصل از صادرات نفت یکی از منابع اصلی عرضه دلار در بازار است. هر گره در مسیر انتقال این پول، مستقیم بر عرضه ارز و در نتیجه بر قیمت دلار و سکه اثر می‌گذارد.
تفکیک فروش از وصول
سخنان سرپرست وزارت نفت میان دو مرحله مرز می‌کشد: فروش محموله و وصول درآمد آن. بر این اساس، مسئولیت مرحله دوم، یعنی جابه‌جایی پول از طریق واسطه‌ها، بر عهده نظام بانکی است. این تفکیک نشان می‌دهد که بخشی از چالش درآمد نفتی در حلقه انتقال پول قرار دارد، نه در فروش.
او در همین حال بر ضرورت هم‌افزایی دولت و صنعت نفت تأکید کرد. به گفته او، رفع تنگناها و همکاری همه بخش‌ها می‌تواند زمینه عبور از شرایط دشوار و تداوم فعالیت صنعت نفت را فراهم کند. منظور از هم‌افزایی، هماهنگی دستگاه‌ها برای کاهش موانعی است که هر بخش به‌تنهایی قادر به رفع آن نیست.
چرا تراستی‌ها در کانون توجه‌اند
در سال‌های تحریم، دسترسی مستقیم ایران به شبکه بانکی بین‌المللی محدود شده است. در این شرایط، بخشی از درآمد صادراتی از طریق واسطه‌ها جابه‌جا می‌شود. این روش هزینه انتقال را بالا می‌برد و بازگشت پول را با تأخیر و خطر همراه می‌کند؛ از جمله خطر نگهداری نشدن یا بازنگشتن کامل وجوه.
برای خانوارها، پیامد این موضوع در قالب نرخ ارز دیده می‌شود. هرچه ارز نفتی کندتر یا کمتر به کشور برسد، ابزار سیاست‌گذار برای مدیریت عرضه دلار محدودتر می‌شود. فعالان حرفه‌ای بازار نیز معمولاً اظهارات مسئولان درباره وصول درآمدهای ارزی را در کنار آمار صادرات می‌سنجند تا تصویر دقیق‌تری از عرضه آینده ارز داشته باشند.
در گزارش منتشرشده، رقمی درباره حجم درآمدهای معطل یا سهم تراستی‌ها از انتقال پول نفت ارائه نشده است. از این رو، میزان اثر این موضوع بر بازار ارز به داده‌هایی بستگی دارد که هنوز به‌طور رسمی اعلام نشده است.
نظرات کاربران