شامخ خرده‌فروشی از مرز ۵۰ گذشت؛ هزینه‌ها و بیکاری هم بالا رفت

به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، شامخ بخش خرده‌فروشی در شهریورماه ۱۴۰۵ از عدد ۵۰ بالاتر رفت. شامخ همان شاخص مدیران خرید است که هر ماه از نظرسنجی بنگاه‌ها به دست می‌آید. عدد بالای ۵۰ یعنی بیش‌تر فعالان بازار نسبت به ماه قبل وضعیت بهتری گزارش کرده‌اند. عدد زیر ۵۰ یعنی فعالیت کاهش یافته است.

این خبر در نگاه اول نشانه بهبود بازار است. اما اجزای همین شاخص تصویر دیگری هم نشان می‌دهد. قیمت نهاده‌ها، یعنی کالا و موادی که فروشنده‌ها برای عرضه کالا می‌خرند، جهش داشته است. هم‌زمان اشتغال در این بخش کم شده و خوش‌بینی کسبه به ماه‌های آینده هم کاهش یافته است.

چرا این عدد برای خانوارها مهم است

بخش خرده‌فروشی آخرین حلقه زنجیره قیمت تا سبد خرید خانوار است. وقتی هزینه تأمین کالا برای مغازه‌دار بالا می‌رود، محتمل‌ترین سناریو انتقال بخشی از آن به قیمت نهایی است. به این معنا، جهش قیمت نهاده‌ها می‌تواند پیش‌نشانه‌ای از فشار تورمی در ماه‌های بعد باشد.

از سوی دیگر، عبور شاخص کل از ۵۰ لزوماً به معنای افزایش قدرت خرید مردم نیست. در اقتصاد تورمی، بخشی از رشد فروش ممکن است از خریدهای پیش‌دستانه ناشی شود. خریدار پیش‌دستانه کسی است که از ترس گرانی بعدی، خرید خود را جلو می‌اندازد. تفکیک این دو عامل بدون داده‌های تکمیلی ممکن نیست.

کشمکش فروش و هزینه

داده‌ها نشان می‌دهد بازار خرده‌فروشی میان دو نیرو قرار گرفته است. از یک طرف تقاضا و فروش بهبود یافته و از طرف دیگر هزینه‌ها با سرعت بیش‌تری بالا رفته است. افت اشتغال نشان می‌دهد کسبه هنوز به دوام این بهبود اطمینان ندارند و از استخدام نیروی تازه پرهیز می‌کنند.

کاهش خوش‌بینی فعالان صنفی نیز به همین تردید اشاره دارد. این مؤلفه انتظار کسبه از وضعیت کسب‌وکار در ماه‌های آینده را می‌سنجد. برای ارزیابی پایداری روند، گزارش‌های مهر و آبان معیار مهم‌تری خواهد بود تا ۱ ماه منفرد.