جامعه بزرگ چیست؟
«جامعه بزرگ» مجموعه‌ای از ابتکارها، برنامه‌ها و قوانین سیاست داخلی بود که در دهه ۱۹۶۰ در ایالات متحده آمریکا معرفی شد. هدف اصلی این برنامه‌ها کاهش فقر، مقابله با نژادپرستی، کاهش جرم و جنایت، و بهبود وضعیت محیط زیست بود. این سیاست‌ها بین سال‌های ۱۹۶۴ تا ۱۹۶۵ توسط رئیس‌جمهور وقت، لیندون بی. جانسون، آغاز شد. جانسون نخستین بار طرح خود برای «جامعه‌ای بزرگ» را در سخنرانی‌اش در دانشگاه میشیگان مطرح کرد. او وعده داد که این مجموعه برنامه‌ها به «پایان فقر و بی‌عدالتی نژادی» منجر خواهد شد. هرچند سیاست‌ها و برنامه‌های جانسون حوزه‌هایی چون آموزش، آموزش نیروی کار، مراقبت‌های بهداشتی، امنیت غذایی و حقوق مدنی و رأی‌گیری را هدف قرار می‌دادند، اما رویکردی میانه‌رو و معتدل داشتند.
نکات کلیدی:
-
«جامعه بزرگ» مجموعه‌ای از سیاست‌های داخلی بود که زیر نظر رئیس‌جمهور لیندون بی. جانسون طراحی شد.
-
برنامه‌هایی چون مدیکر (بیمه درمانی سالمندان)، مدیکید (بیمه درمانی کم‌درآمدها)، قانون حمایت از سالمندان و قانون آموزش ابتدایی و متوسطه (ESEA) در سال ۱۹۶۵، هنوز هم تا سال ۲۰۲۱ ادامه داشته‌اند.
-
چهار محور اصلی برنامه‌های جانسون شامل آموزش، حقوق مدنی، خدمات درمانی و آموزش عمومی بود.
-
این سیاست‌ها باعث تقویت حقوق مدنی و حق رأی، حفاظت بیشتر از محیط زیست و افزایش کمک‌های مالی به مدارس دولتی شدند.
-
برنامه‌های جانسون را از نظر وسعت و تأثیرگذاری می‌توان با برنامه‌های «نیو دیل» فرانکلین روزولت در دهه ۱۹۳۰ مقایسه کرد.
درک مفهوم «جامعه بزرگ»
برنامه‌های «جامعه بزرگ» از نظر گستردگی و هدف‌گذاری، اغلب با برنامه‌های «نیو دیل» فرانکلین دی. روزولت مقایسه می‌شوند؛ برنامه‌هایی که بین سال‌های ۱۹۳۳ تا ۱۹۳۹ برای مقابله با رکود بزرگ در آمریکا اجرا شد.
«جامعه بزرگ» یکی از گسترده‌ترین طرح‌های اصلاحات اجتماعی در تاریخ معاصر آمریکا به‌شمار می‌رود. تلاش‌های جانسون در این چارچوب باعث تقویت حقوق مدنی و حق رأی، افزایش حفاظت از محیط زیست و کمک‌های مالی بیشتر به مدارس دولتی شد.
برنامه‌های جامعه بزرگ
مبارزه با فقر
در مارس ۱۹۶۴، جانسون «دفتر فرصت‌های اقتصادی» و «قانون فرصت اقتصادی» را به کنگره معرفی کرد. هدف او رسیدگی به وضعیت اقشار محروم جامعه آمریکا بود. یکی از مهم‌ترین بخش‌های این برنامه، ایجاد نهادی به‌نام سپاه کار (Job Corps) بود که به آموزش مهارت‌های شغلی برای جوانان بیکار می‌پرداخت. او همچنین از دولت‌های محلی و ایالتی خواست تا برنامه‌های آموزشی برای تربیت نیروی کار راه‌اندازی کنند.
از دیگر اقدامات این بخش می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
-
راه‌اندازی برنامه‌ی ملی «کار-تحصیل» برای کمک به هزینه‌های دانشگاهی ۱۴۰٬۰۰۰ نفر
-
اجرای طرح‌های خدمات اجتماعی برای کمک به جوامع محروم توسط داوطلبان آموزش‌دیده
-
اعطای وام به کارفرمایان برای جذب افراد بیکار
-
حمایت مالی از تعاونی‌های کشاورزی
-
کمک به والدینی که پس از وقفه شغلی قصد بازگشت به بازار کار را داشتند
سلامت و بهداشت
در زمان آغاز ریاست‌جمهوری جانسون، بسیاری از سالمندان و افراد کم‌درآمد آمریکا فاقد هرگونه بیمه درمانی بودند. در پاسخ به این چالش، دو برنامه مهم «مدیکر» (برای سالمندان) و «مدیکید» (برای خانواده‌های کم‌درآمد) وارد قانون اساسی ایالات متحده شدند.
نکته جالب: برنامه‌های جامعه بزرگ تأثیر قابل‌توجهی بر بهبود سطح سلامت عمومی داشتند. برای مثال، متوسط امید به زندگی در آمریکا از ۶۶.۶ سال برای مردان و ۷۳.۱ سال برای زنان در سال ۱۹۶۴، به ترتیب به ۷۳.۲ و ۷۹.۱ سال در سال ۲۰۲۱ رسید.
سلامت و خدمات درمانی
برنامه «مدیکر» به سالمندان کمک کرد تا هزینه‌های بستری در بیمارستان و مراجعه به پزشک را پوشش دهند. در کنار آن، «مدیکید» نیز برای افرادی طراحی شد که دچار فقر بودند و از حمایت‌های دولتی بهره می‌بردند تا بتوانند هزینه‌های درمانی خود را تأمین کنند.
آموزش و پرورش
پروژه Head Start ابتدا به‌صورت یک کمپ تابستانی هشت‌هفته‌ای آغاز شد که تحت نظارت «دفتر فرصت‌های اقتصادی» اداره می‌شد. این برنامه به ۵۰۰٬۰۰۰ کودک ۳ تا ۵ ساله آموزش پیش‌دبستانی ارائه می‌داد. در سال ۱۹۶۵، «قانون آموزش ابتدایی و متوسطه» (Elementary and Secondary Education Act) به تصویب رسید. بر اساس این قانون، مدارسی که بیشتر دانش‌آموزان آن‌ها از خانواده‌های کم‌درآمد بودند، از بودجه فدرال بهره‌مند می‌شدند. همچنین در همین سال، جانسون با امضای «قانون بنیاد ملی هنر و علوم انسانی»، حمایت دولت از هنر و علوم انسانی را تقویت کرد.
حفاظت از محیط زیست
در راستای محافظت از طبیعت و منابع ملی، مجموعه‌ای از قوانین در زمینه‌های زیر تصویب شد:
-
تعیین استانداردهای کیفیت آب
-
تنظیم میزان آلایندگی خودروها
-
حفاظت از حیات‌وحش، رودخانه‌ها، آثار تاریخی و ایجاد مسیرهای طبیعی دیدنی
نکته مهم: پروژه Head Start، که در دوران جانسون آغاز شد، همچنان به رشد و آموزش کودکان در محیط‌های یادگیری مثبت ادامه می‌دهد و علاوه بر آموزش، خدماتی در زمینه سلامت خانواده نیز ارائه می‌دهد. امروزه این برنامه سالانه بیش از یک میلیون کودک در سراسر آمریکا را تحت پوشش قرار می‌دهد.
میراث «جامعه بزرگ»
بازسازی شهری و مسکن مقرون‌به‌صرفه
یکی از محورهای مهم برنامه‌های «جامعه بزرگ» توجه به نوسازی شهری بود. پس از جنگ جهانی دوم، بسیاری از شهرهای بزرگ آمریکا دچار فرسودگی شده بودند و یافتن مسکن ارزان‌قیمت به‌ویژه برای اقشار محروم دشوار بود. در همین راستا، «قانون توسعه مسکن و شهرسازی» در سال ۱۹۶۵ تصویب شد و بودجه‌ای فدرال در اختیار شهرها قرار گرفت تا پروژه‌های توسعه شهری را اجرا کنند و استانداردهای حداقلی برای مسکن فراهم شود. این قانون همچنین دسترسی آسان‌تر به وام مسکن و برنامه یارانه اجاره را فراهم کرد.
برنامه‌های ماندگار و مؤثر
بسیاری از برنامه‌های اجتماعی که در دوران جانسون پایه‌گذاری شدند، همچنان در ساختار دولتی آمریکا پابرجا هستند. از جمله:
-
مدیکر و مدیکید (بیمه‌های سلامت برای سالمندان و اقشار کم‌درآمد)
-
«قانون حمایت از سالمندان»
-
«قانون آموزش ابتدایی و متوسطه» (ESEA)
در کنار این‌ها، دولت جانسون دو نهاد فرهنگی مهم تأسیس کرد:
-
بنیاد ملی علوم انسانی (NEH)
-
بنیاد ملی هنر (NEA)
این نهادها نقش کلیدی در تأمین بودجه کتابخانه‌های عمومی، رادیو و تلویزیون عمومی، موزه‌ها و آرشیوها دارند و زیرساخت فرهنگی کشور را تقویت می‌کنند.
برنامه‌های جامعه بزرگ، دهه‌ها پس از اجرا، همچنان الهام‌بخش، آموزشی و محرک برای کاهش فقر در جامعه آمریکا هستند.
نکاتی مهم درباره برنامه‌های جانسون
دولت جانسون با هدف کاهش فقر و بهبود کیفیت زندگی مردم، طرح‌هایی با بودجه دولتی اجرا کرد که باعث افزایش سطح آموزش و کاهش نابرابری شد. با این حال، درگیری ایالات متحده در جنگ ویتنام، بخشی از دستاوردهای اجتماعی جانسون را تحت‌الشعاع قرار داد.
با طولانی‌شدن جنگ، منابع مالی‌ای که قرار بود صرف آموزش و حمایت از اقشار محروم شود، به جبهه‌های جنگ اختصاص یافت. در نتیجه، با وجود خدمات گسترده‌ای که جانسون به میلیون‌ها آمریکایی ارائه کرد، شهرت او در افکار عمومی آسیب دید، زیرا این جنگ جان بیش از ۵۸ هزار سرباز آمریکایی را گرفت.
پرسش و پاسخ‌های کلیدی درباره جامعه بزرگ
«جامعه بزرگ» به چه معناست؟
اصطلاح «جامعه بزرگ» به مجموعه‌ای از سیاست‌ها و برنامه‌های رفاهی اشاره دارد که در دهه ۱۹۶۰ توسط لیندون بی. جانسون طراحی شد تا زندگی شهروندان آمریکایی را بهبود بخشد.
برخی از مهم‌ترین برنامه‌های «جامعه بزرگ» کدامند؟
از جمله برنامه‌های شاخص این دوره می‌توان به پروژه Head Start، بنیاد ملی هنر، مدیکر و مدیکید اشاره کرد.
چه کسی کنگره را برای تصویب قانون حقوق مدنی ترغیب کرد؟
پیش از ترور، رئیس‌جمهور جان اف. کندی در سال ۱۹۶۳ خواستار تصویب یک قانون جامع حقوق مدنی شد. پس از مرگ او، لیندون جانسون این موضوع را در قالب چشم‌انداز «جامعه بزرگ» دنبال کرد و کنگره را به تصویب آن ترغیب کرد تا میراث کندی را زنده نگه دارد.
نظرات کاربران