کمک خارجی چیست؟
اصطلاح کمک خارجی به هر نوع کمکی اشاره دارد که یک کشور به‌صورت داوطلبانه به کشور دیگر منتقل می‌کند و می‌تواند به شکل هدیه، کمک بلاعوض یا وام باشد. اکثر مردم کمک خارجی را به‌عنوان سرمایه مالی تصور می‌کنند، اما این کمک می‌تواند شامل غذا، تدارکات و خدماتی مانند کمک‌های بشردوستانه و کمک‌های نظامی نیز باشد.
تعاریف گسترده‌تر کمک شامل هر نوع کمکی است که توسط سازمان‌های مذهبی، سازمان‌های غیردولتی (NGOها) و بنیادها در مرزها منتقل می‌شود. کمک خارجی ایالات متحده معمولاً به کمک‌های نظامی و اقتصادی ارائه‌شده توسط دولت فدرال به کشورهای دیگر اشاره دارد.
نکات کلیدی
- کمک خارجی هر نوع کمکی است که یک کشور به‌صورت داوطلبانه به کشور دیگر منتقل می‌کند.
- کشورها ممکن است از طریق سرمایه، غذا، تدارکات و خدماتی مانند کمک‌های بشردوستانه و کمک‌های نظامی، کمک ارائه دهند.
- کشورهای توسعه‌یافته ممکن است پس از بلایای طبیعی، در زمان‌های درگیری یا در طول بحران‌های اقتصادی به کشورهای در حال توسعه کمک خارجی ارائه کنند.
- سازمان ملل متحد از کشورهای پیشرفته می‌خواهد که حداقل ۰.۷٪ از درآمد ملی ناخالص خود را صرف کمک‌های بین‌المللی کنند.
- طبق سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD)، ایالات متحده سخاوتمندترین کشور در ارائه کمک خارجی است.
فهم کمک خارجی
کمک خارجی هر نوع کمکی است که دولت یک کشور به کشوری دیگر، معمولاً از کشورهای توسعه‌یافته به کشورهای در حال توسعه، ارائه می‌دهد. دولت‌ها ممکن است کمک را به اشکال زیر ارائه کنند:
- پول
- غذا و تدارکات
- کمک پزشکی شامل پزشکان و تجهیزات
- کمک‌های بشردوستانه مانند امدادگران
- خدمات آموزشی از جمله آموزش کشاورزی
- مراقبت‌های بهداشتی
- آموزش
- کمک به ساخت زیرساخت‌ها
- فعالیت‌های مرتبط با صلح‌سازی
دولت‌ها ممکن است با کشورهایی که به آن‌ها کمک می‌کنند، توافق‌نامه‌هایی امضا کنند. برای مثال، یک کشور توسعه‌یافته ممکن است موافقت کند که پس از یک بلای طبیعی یا در زمان درگیری، چه به‌صورت سرمایه و چه به‌صورت کمک بشردوستانه، کمک‌های بلاعوض ارائه دهد. همچنین، یک دولت ممکن است موافقت کند که به یک کشور متحد که با عدم اطمینان اقتصادی مواجه است، وام‌هایی با شرایط بازپرداخت ویژه ارائه دهد.
مهم
نگران این هستید که کمک خارجی کجا می‌رود؟ تنها بخش کوچکی از کمک‌های ایالات متحده به دولت‌های خارجی اختصاص می‌یابد، در حالی که بقیه به سازمان‌های غیرانتفاعی، NGOها و سایر سازمان‌ها تخصیص داده می‌شود.
طبق سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) - یک سازمان بین‌دولتی با ۳۸ کشور عضو که هدف آن ترویج رشد اقتصادی پایدار است - کشورهای عضو در سال ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) رکورد ۲۲۳.۷ میلیارد دلار کمک بین‌المللی ارائه کردند.
طبق OECD، ایالات متحده سخاوتمندترین کشور بود و در سال ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) ۶۶.۰۴ میلیارد دلار کمک خارجی ارائه کرد. سایر کشورهایی که در میان پنج اهداکننده برتر قرار داشتند عبارت‌اند از:
- آلمان: ۳۶.۶۸ میلیارد دلار
- ژاپن: ۱۹.۶ میلیارد دلار
- بریتانیا: ۱۹.۱۱ میلیارد دلار
- فرانسه: ۱۵.۴۳ میلیارد دلار
سازمان ملل متحد از کشورهای پیشرفته می‌خواهد که حداقل ۰.۷٪ از درآمد ملی ناخالص (GNI) خود را صرف کمک‌های بین‌المللی کنند. نروژ، لوکزامبورگ، سوئد، آلمان و دانمارک تنها کشورهایی هستند که این سطح را برآورده کرده یا از آن فراتر رفته‌اند. با این حال، میانگین کل کمک‌های کشورهای عضو ۰.۳۷٪ بود که بسیار کمتر از هدف سازمان ملل است.
کمک‌های توسعه‌ای رسمی (ODA) به‌عنوان درصدی از درآمد ملی ناخالص
کشورهایی که در سال ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) بیشترین کمک خارجی را از ایالات متحده دریافت کردند شامل اوکراین، اسرائیل، اتیوپی، اردن و مصر بودند.
ملاحظات ویژه
تخمین‌های کمک خارجی به دلیل وجود آژانس‌های مختلف، روش‌های تأمین مالی و دسته‌بندی‌های کمک مرتبط با تلاش‌های کمک خارجی ایالات متحده متفاوت است. برای مثال، سرویس تحقیقات کنگره (CRS) - بازوی غیرحزبی کنگره - گزارش داد که این کشور در سال مالی ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) ۶۹.۰۱ میلیارد دلار کمک خارجی هزینه کرده است. این رقم معادل ۱٪ تا ۱.۵٪ از کل اختیارات بودجه فدرال بود.
کمک می‌تواند مستقیماً توسط دولت‌ها یا از طریق آژانس‌های فدرال ویژه ارائه شود. برای مثال، آژانس توسعه بین‌المللی ایالات متحده (USAID) در سال ۱۳۴۰ (۱۹۶۱) برای ارائه کمک غیرنظامی ایجاد شد. این آژانس در زمینه‌های آموزش، محیط‌زیست، تغییرات اقلیمی، سلامت جهانی، بحران‌ها و درگیری‌ها، غذا و کشاورزی، آب و حقوق بشر کمک ارائه می‌دهد.
تاریخچه کمک خارجی
کمک خارجی - که معمولاً به‌عنوان کمک بین‌المللی و کمک اقتصادی نیز شناخته می‌شود - مفهومی جدید نیست. مستعمرات در طول انقلاب آمریکا، به‌ویژه از فرانسه، کمک نظامی خارجی دریافت کردند. در طول جنگ جهانی اول، دولت ایالات متحده ۳۸۷ میلیون دلار به کمیته امداد بلژیک وام داد که بخش زیادی از آن را بعداً بخشید.
کمک خارجی ایالات متحده به‌طور جدی در طول جنگ جهانی دوم آغاز شد. پیش از ورود به جنگ، دولت از طریق برنامه وام و اجاره (Lend-Lease) شروع به انتقال وجوه و مواد به کشورهای متحد کرد که تا مرداد ۱۳۲۴ (اوت ۱۹۴۵) به ۵۰.۱ میلیارد دلار رسید. ایالات متحده همچنین از اواخر سال ۱۳۲۲ (۱۹۴۳) از طریق اداره امداد و بازسازی سازمان ملل متحد (UNRRA) ۲.۷ میلیارد دلار کمک کرد.
طی چهار سال پس از سال ۱۳۲۷ (۱۹۴۸)، ایالات متحده از طریق طرح مارشال ۱۳ میلیارد دلار به کشورهای متأثر از جنگ مانند بریتانیا، فرانسه و آلمان غربی کمک کرد. قانون امنیت متقابل سال ۱۳۳۰ (۱۹۵۱) حدود ۷.۵ میلیارد دلار کمک خارجی سالانه را تا سال ۱۳۴۰ (۱۹۶۱) مجاز کرد. مقدار کمک مجاز توسط این قانون در سال ۱۳۳۰ (۱۹۵۱) تقریباً ۲.۲٪ از تولید ناخالص داخلی (GDP) کشور بود.
کدام کشور بیشترین کمک خارجی را ارائه می‌دهد؟
همان‌طور که ذکر شد، ایالات متحده در سال ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) بزرگ‌ترین اهداکننده کمک دولتی در جهان بود. با این حال، به‌عنوان درصدی از درآمد ملی، نروژ با اهدای ۱.۰۹٪ از GNI خود به کمک خارجی در سال ۱۴۰۲ (۲۰۲۳) بالاترین اهداکننده بود.
اشکال مختلف کمک خارجی چیست؟
طبق OECD، کمک خارجی می‌تواند دو شکل اصلی داشته باشد. کمک دوجانبه، حمایت مالی است که از یک دولت به دولت دیگر منتقل می‌شود. کمک چندجانبه پیچیده‌تر است و شامل مشارکت‌های مالی از چندین منبع دولتی به سازمان‌های چندجانبه، مانند آژانس‌های سازمان ملل متحد، است که سپس از این بودجه برای توسعه برنامه‌ها و پروژه‌های کمک استفاده می‌کنند.
آیا کمک خارجی یک مسئله اخلاقی است؟
کمک خارجی گاهی اوقات موضوعی بحث‌برانگیز است و با مخالفت‌های مختلفی مواجه شده است. حامیان کمک خارجی معتقدند که این کمک به توسعه کشورها کمک می‌کند و می‌تواند اهداف بشردوستانه‌ای مانند کاهش فقر یا بهبود سلامت عمومی را دنبال کند. با این حال، برخی مسائل مربوط به توزیع کمک خارجی را مطرح کرده‌اند و استدلال می‌کنند که می‌تواند برای کشورهای اهداکننده پرهزینه باشد، نظارت بر آن دشوار است و خطر وابستگی را به جای خودکفایی افزایش می‌دهد.
نتیجه‌گیری
کمک خارجی به هر منبعی اشاره دارد که یک کشور به کشور دیگر منتقل می‌کند. این کمک می‌تواند به شکل پول، کمک نظامی یا منابع بشردوستانه مانند غذا، دارو و سرپناه باشد. کمک خارجی می‌تواند مستقیماً از یک دولت به دولت دیگر توزیع شود یا به‌صورت چندجانبه از طریق سازمان‌هایی مانند سازمان ملل متحد هدایت شود.
نظرات کاربران