اختیار معامله بالا و خارج چیست؟
اختیار معامله بالا و خارج نوعی اختیار معامله با مانع حذف (knock-out) است که با افزایش قیمت دارایی پایه به بالای سطح قیمتی مشخص، موسوم به قیمت مانع، از بین می‌رود. اگر قیمت دارایی پایه به سطح مانع نرسد، این اختیار مانند سایر اختیارات معامله عمل می‌کند و به دارنده حق (نه الزام) می‌دهد تا اختیار خرید یا فروش خود را با قیمت اعمال مشخص‌شده در قرارداد، در تاریخ انقضا یا پیش از آن اجرا کند.
نکات کلیدی
-
اختیار معامله بالا و خارج، قراردادی است که اگر قیمت دارایی پایه از سطح مانع عبور کند، بی‌ارزش می‌شود.
-
اختیار معامله پایین و خارج مشابه است، اما با کاهش قیمت دارایی پایه به زیر قیمت مانع از بین می‌رود.
-
این اختیارات معمولاً ارزان‌تر از اختیارات ساده (vanilla) هستند، زیرا احتمال حذف شدن دارند که آن‌ها را بی‌ارزش می‌کند.
فهم اختیار معامله بالا و خارج
این اختیار معامله، که به‌عنوان گزینه‌ای غیرمعمول (exotic) شناخته می‌شود، یکی از دو نوع اختیار معامله با مانع حذف است (نوع دیگر، اختیار معامله پایین و خارج است). هر دو نوع می‌توانند به‌صورت اختیار خرید یا فروش باشند. اختیار معامله با مانع، نوعی اختیار است که پرداخت و وجود آن به رسیدن یا نرسیدن دارایی پایه به قیمتی از پیش تعیین‌شده بستگی دارد.
در اختیار معامله با مانع حذف، اگر دارایی پایه در طول عمر قرارداد به قیمت مانع برسد، اختیار بی‌ارزش شده و دیگر قابل بازگشت نیست، حتی اگر قیمت دارایی به سطح پیش از حذف بازگردد.
برای مثال، فرض کنید یک اختیار معامله بالا و خارج با قیمت اعمال ۸۰ دلار و قیمت مانع ۱۰۰ دلار دارید. در زمان شروع قرارداد، قیمت سهام ۷۵ دلار است، اما پیش از امکان اجرای اختیار، قیمت به ۱۰۰ دلار می‌رسد. در این حالت، اختیار به‌طور خودکار بی‌ارزش می‌شود، زیرا به سطح مانع یا فراتر از آن رسیده است و مهم نیست که قیمت دارایی تا تاریخ اجرا کجا باشد.
برخلاف اختیارات با مانع حذف، اختیارات با مانع ورود (knock-in) تا زمانی که دارایی به قیمت مشخصی نرسد، ارزشی ندارند.
نکته
اختیار معامله بالا و خارج می‌تواند اختیار خرید یا فروش باشد. در هر دو حالت، اگر قیمت دارایی پایه از مانع عبور کند، اختیار حذف می‌شود.
کاربردهای اختیار معامله بالا و خارج
مؤسسات بزرگ یا بازارسازان این اختیارات را از طریق توافقات مستقیم با مشتریان ایجاد می‌کنند. برای مثال، یک مدیر پرتفوی می‌تواند از این اختیارات برای محافظت ارزان‌تر در برابر زیان‌های موقعیت فروش (short position) استفاده کند. این محافظت نسبت به خرید اختیارات ساده ارزان‌تر است، اما ناکامل است، زیرا اگر قیمت دارایی از مانع عبور کند، محافظتی ارائه نمی‌دهد.
قیمت‌گذاری این اختیارات به عوامل معمول اختیارات، به‌اضافه ویژگی مانع حذف، بستگی دارد. این اختیارات معمولاً در بازار فرابورس (OTC) معامله می‌شوند و نقدینگی محدودی دارند. بنابراین، خریدار باید قیمت پیشنهادی (حق بیمه) را بپذیرد یا با فروشنده برای قیمت بهتر مذاکره کند. قیمت اختیارات ساده می‌تواند به‌عنوان مبنایی برای برآورد هزینه استفاده شود. معمولاً حق بیمه یک اختیار خرید بالا و خارج کمتر از اختیار خرید ساده با همان تاریخ انقضا و قیمت اعمال است.
مثال اختیار معامله بالا و خارج
فرض کنید یک سرمایه‌گذار نهادی به خرید اختیارات خرید اپل (AAPL) علاقه‌مند است، زیرا معتقد است قیمت سهام افزایش خواهد یافت. آن‌ها نیاز به خرید ۱۰۰ قرارداد دارند و می‌خواهند هزینه را تا حد ممکن کاهش دهند. بنابراین، به خرید اختیار بالا و خارج فکر می‌کنند، زیرا ارزان‌تر از اختیارات خرید ساده است.
فرض کنید سهام اپل با قیمت ۲۰۰ دلار معامله می‌شود. سرمایه‌گذار معتقد است که قیمت طی سه ماه آینده از ۲۰۰ دلار فراتر می‌رود، اما احتمالاً به ۲۴۰ دلار نمی‌رسد. آن‌ها یک اختیار بالا و خارج در قیمت بازار با قیمت اعمال ۲۰۰ دلار، انقضای سه‌ماهه و سطح مانع ۲۴۰ دلار خریداری می‌کنند.
اختیار خرید ساده با انقضای سه‌ماهه و قیمت اعمال ۲۰۰ دلار، ۱۱.۸۰ دلار (یا ۱۱۸۰ دلار برای هر قرارداد شامل ۱۰۰ سهم) قیمت دارد. برای ۱۰۰ قرارداد، هزینه کل ۱۱۸,۰۰۰ دلار خواهد بود.
بانک سرمایه‌گذاری پیشنهادی ارائه می‌دهد که اختیار بالا و خارج را با قیمت ۸.۸۰ دلار (کلاً ۸۸,۰۰۰ دلار: ۸.۸۰ دلار × ۱۰۰ سهم × ۱۰۰ قرارداد) عرضه کند. این امر ۳۰,۰۰۰ دلار در هزینه حق بیمه صرفه‌جویی می‌کند.
نقطه سربه‌سر سرمایه‌گذار ۲۰۰ دلار به‌اضافه هزینه اختیار (۸.۸۰ دلار)، یعنی ۲۰۸.۸۰ دلار است. سهام اپل باید طی سه ماه آینده به بالای ۲۰۸.۸۰ دلار برسد تا هزینه اختیارات جبران شود. سرمایه‌گذار سود می‌کند اگر قیمت اپل بالای ۲۰۸.۸۰ دلار اما زیر ۲۴۰ دلار بماند.
اگر قیمت سهام اپل پیش از انقضا به ۲۴۰ دلار برسد، اختیارات حذف شده و سرمایه‌گذار حق بیمه پرداختی (۸۸,۰۰۰ دلار) را از دست می‌دهد.
نظرات کاربران