فردریش هایک یک اقتصاددان و فیلسوف سیاسی برجسته بود که به خاطر دفاع از سرمایهداری بازار آزاد و مشارکتهای تأثیرگذارش در مکتب اتریشی اقتصاد شناخته شده است.
فردریش هایک کی بود؟
فردریش هایک یک اقتصاددان مشهور بود که به دلیل مشارکتهای متعددش در زمینه اقتصاد و فلسفه سیاسی شناخته میشود. رویکرد هایک عمدتاً از مکتب اتریشی اقتصاد سرچشمه میگیرد و بر ماهیت محدود دانش تأکید دارد. او بهویژه به خاطر دفاع از سرمایهداری بازار آزاد مشهور است و به عنوان یکی از بزرگترین منتقدان اجماع سوسیالیستی شناخته میشود.
نکات کلیدی
- نظریهپرداز اجتماعی و فیلسوف سیاسی، فردریش هایک، به همراه همکارش گونار میردال، جایزه نوبل اقتصاد را در سال ۱۹۷۴ دریافت کردند.
- نظریه او درباره چگونگی انتقال اطلاعات از طریق تغییرات قیمت که به افراد کمک میکند برنامههای اقتصادی خود را تعیین کنند، یک دستاورد برجسته در اقتصاد بود.
- رویکرد هایک به اقتصاد عمدتاً از مکتب اتریشی اقتصاد سرچشمه میگرفت.
- او مدافع سرسخت سرمایهداری بازار آزاد بود.
- هایک توسط اکثر کارشناسان به عنوان یکی از بزرگترین منتقدان اجماع سوسیالیستی در نظر گرفته میشود.
زندگی اولیه و تحصیلات
فردریش هایک در ۸ مه ۱۸۹۹ در وین، اتریش متولد شد. او در دانشگاه اتریش تحصیل کرد و در سالهای ۱۹۲۱ و ۱۹۲۳ به ترتیب مدارک دکتری در حقوق و علوم سیاسی دریافت کرد. همچنین در سال ۱۹۲۴ تحصیلات تکمیلی را در دانشگاه نیویورک انجام داد. هایک مؤسسه اتریشی تحقیقات چرخه تجاری را تأسیس کرد و از سال ۱۹۲۷ تا ۱۹۳۱ مدیر آن بود. در سال ۱۹۳۱، او به مدرسه اقتصاد لندن (LSE) به عنوان استاد علوم اقتصادی و آمار توک پیوست و تا سال ۱۹۵۰ در آنجا ماند. پس از LSE، او به عنوان استاد علوم اجتماعی و اخلاقی در دانشگاه شیکاگو تا سال ۱۹۶۲ فعالیت کرد. از سال ۱۹۶۲ تا ۱۹۶۸، او استاد دانشگاه فرایبورگ بود. هایک که یک کهنهسرباز جنگ جهانی اول بود، بعدها گفت که تجربهاش در جنگ و تمایل او به جلوگیری از اشتباهاتی که جنگ را شعلهور کرد، او را به سمت اقتصاد کشاند. هایک در اتریش، بریتانیای کبیر، ایالات متحده و آلمان زندگی کرد و در سال ۱۹۳۸ شهروند بریتانیا شد.
دستاوردهای برجسته
فردریش هایک و گونار میردال در سال ۱۹۷۴ جایزه نوبل علوم اقتصادی را «برای کار پیشگامانهشان در نظریه پول و نوسانات اقتصادی و تحلیل عمیق آنها از وابستگی متقابل پدیدههای اقتصادی، اجتماعی و نهادی» دریافت کردند.
آثار منتشرشده
یکی از دستاوردهای کلیدی هایک، کتاب «راه بردگی» (The Road to Serfdom) بود که به دلیل نگرانی از دیدگاه عمومی در محافل دانشگاهی بریتانیا مبنی بر اینکه فاشیسم واکنشی سرمایهدارانه به سوسیالیسم بود، نوشته شد. این کتاب بین سالهای ۱۹۴۰ و ۱۹۴۳ نوشته شد. عنوان آن از نوشتههای الکسی دو توکویل، متفکر لیبرال کلاسیک فرانسوی، درباره «راه به سوی بردگی» الهام گرفته شده بود.
مهم: مکتب اتریشی اقتصاد در اواخر قرن نوزدهم توسعه یافت و بر ایده استفاده از منطق برای کشف قوانین اقتصادی تمرکز دارد.
این کتاب بسیار محبوب بود و در سال ۱۹۴۴ توسط دانشگاه شیکاگو در ایالات متحده منتشر شد، که باعث شد محبوبیت آن حتی از بریتانیا نیز فراتر رود. به پیشنهاد مکس ایستمن، ویراستار، مجله آمریکایی Reader's Digest نیز نسخهای خلاصهشده را در آوریل ۱۹۴۵ منتشر کرد که باعث شد «راه بردگی» به مخاطبان بسیار گستردهتری فراتر از دانشگاهیان برسد. این کتاب در میان افرادی که از فردگرایی و لیبرالیسم کلاسیک حمایت میکنند، بسیار محبوب است. سایر آثار منتشرشده توسط هایک شامل «فردگرایی و نظم اقتصادی»، «جان استوارت میل و هریت تیلور»، «نظریه خالص سرمایه» و «نظم حسی» است.
افتخارات و جوایز
در سال ۱۹۸۴، هایک به پیشنهاد نخستوزیر مارگارت تاچر، به دلیل «خدماتش به مطالعه اقتصاد»، به عضویت نشان همنشینان افتخار توسط ملکه الیزابت دوم منصوب شد. او اولین دریافتکننده جایزه هانس مارتین شلایر در سال ۱۹۸۴ بود. همچنین در سال ۱۹۹۱ مدال آزادی رئیسجمهوری ایالات متحده را از رئیسجمهور جورج اچ. دبلیو. بوش دریافت کرد.
فردریش هایک برای چه چیزی جایزه نوبل را برد؟
فردریش هایک جایزه نوبل علوم اقتصادی را برای کارش در نظریه پول و نوسانات اقتصادی دریافت کرد. او این جایزه را در سال ۱۹۷۴ همراه با گونار میردال برد.
فردریش هایک به چه چیزی اعتقاد داشت؟
فردریش هایک باورهای متعددی در رابطه با اقتصاد داشت. او بخشی از مکتب اتریشی اقتصاد بود و به سرمایهداری بازار آزاد اعتقاد داشت. او همچنین معتقد بود که بازارهای آزاد امکان خلاقیت، نوآوری و کارآفرینی را فراهم میکنند، که برای شکوفایی جوامع و رفاه شهروندان ضروری هستند.
آیا فردریش هایک سرمایهدار بود؟
فردریش هایک مدافع سرمایهداری بازار آزاد بود و علیه بسیاری از هنجارهای اقتصادی قرن بیستم، مانند اقتصاد کینزی و سوسیالیسم، سخن گفت.
نتیجهگیری
هایک به عنوان یک نظریهپرداز اجتماعی و فیلسوف سیاسی برجسته قرن بیستم در نظر گرفته میشود. نظریه او درباره چگونگی انتقال اطلاعات از طریق تغییرات قیمت که به افراد کمک میکند برنامههای خود را تعیین کنند، به طور گسترده به عنوان یک دستاورد مهم در اقتصاد شناخته میشود. این نظریه بود که او را به دریافت جایزه نوبل سوق داد.















نظرات کاربران