به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، با آغاز دومین دوره ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، واشنگتن بار دیگر شاهد یکی از سریع‌ترین و تهاجمی‌ترین تغییرات سیاستی در تاریخ مدرن آمریکا بوده است. امضای ۲۶ فرمان اجرایی تنها در چند ساعت پس از مراسم تحلیف و عبور تعداد فرمان‌ها از مرز ۱۴۰ مورد در صد روز نخست، نشان می‌دهد که ترامپ این‌بار نه‌تنها قصد اصلاح سیاست‌ها، بلکه هدف بازطراحی مسیر حرکت سرمایه در اقتصاد آمریکا را دنبال می‌کند.
این اقدامات، از نظام بانکی و بازار مسکن گرفته تا ارزهای دیجیتال، انرژی و حتی پس‌اندازهای بازنشستگی، حوزه‌هایی را دربر گرفته‌اند که در مجموع می‌توانند صدها میلیارد تا حتی تریلیون‌ها دلار سرمایه را جابه‌جا کنند؛ نقطه عطفی کم‌سابقه که دولت را از «تنظیم‌کننده» به «هدایت‌کننده فعال سرمایه» تبدیل کرده است.
شوک مقرراتی در نظام بانکی | آزادسازی سرمایه به بهای افزایش ریسک؟
یکی از نخستین و مهم‌ترین میدان‌های تغییر، مقررات بانکی بوده است. دولت ترامپ با هدف افزایش نقدشوندگی و کارایی بازار عظیم ۳۰ تریلیون دلاری اوراق خزانه‌داری، دست به تضعیف یکی از کلیدی‌ترین قوانین پس از بحران مالی ۲۰۰۸ زده است: نسبت اهرم تکمیلی پیشرفته یا eSLR.
طبق برنامه جدید، این نسبت برای بانک‌های بزرگ از ۵ درصد به محدوده ۳.۵ تا ۴.۲۵ درصد کاهش می‌یابد و حتی برای شرکت‌های تابعه کمتر نیز خواهد شد. این اقدام می‌تواند صدها میلیارد دلار سرمایه قفل‌شده را آزاد کند و بانک‌هایی مانند JPMorgan و Citigroup را به تأمین مالی گسترده‌تر در بازار خزانه‌داری و سایر دارایی‌های دولتی سوق دهد.
در عمل، این سیاست باعث شده بانک‌های بزرگ پس از عبور موفق از آزمون استرس فدرال رزرو، بازخرید سهام خود را به‌شدت افزایش دهند؛ به‌طوری که تنها در یک فصل، ۲۱ میلیارد دلار بازخرید انجام شده و سود نقدی نیز حدود ۱۰ درصد رشد کرده است.
با این حال، منتقدان هشدار می‌دهند که این مسیر می‌تواند سیستم مالی را شکننده‌تر کرده و مزیت رقابتی ناعادلانه‌ای به بانک‌های بزرگ بدهد؛ مسیری که تمرکز مالی را افزایش داده و وام‌گیرندگان عادی را به حاشیه می‌راند.
بازار وام مسکن | آزادسازی فانی می و فردی مک، تیغ دولبه اصلاحات
در حوزه وام مسکن، دولت دوم ترامپ یکی از جنجالی‌ترین پرونده‌ها را دوباره روی میز گذاشته است: پایان دادن به قیمومیت دولتی فانی می و فردی مک. این دو نهاد که ستون فقرات بازار رهنی آمریکا محسوب می‌شوند، از زمان بحران ۲۰۰۸ تحت کنترل دولت قرار دارند؛ کنترلی که حالا دولت ترامپ مشتاق شکستن آن است.
خوش‌بینی به این طرح، جهش چشمگیری در قیمت سهام این شرکت‌ها ایجاد کرده و صندوق‌های پوشش ریسک سودهای میلیاردی به جیب زده‌اند. با این حال، مسئله اصلی بدهی عظیم این شرکت‌ها به دولت است؛ بدهی‌ای که با احتساب سهام ممتاز ارشد، به حدود ۳۶۰ میلیارد دلار می‌رسد.
سناریوهای پیش‌رو—از تبدیل بدهی به سهام عادی تا بخشش آن—هر کدام پیامدهای سنگینی برای سهامداران، مالیات‌دهندگان و بازار مسکن دارند. پژوهش‌های دانشگاه استنفورد هشدار می‌دهد که حتی اصلاحات «ملایم» نیز می‌تواند نرخ وام مسکن را بین ۰.۲ تا ۰.۸ درصد افزایش دهد؛ افزایشی که در یک وام ۳۰ ساله یک میلیون دلاری، معادل ۲۰۰ هزار دلار هزینه اضافی برای وام‌گیرنده خواهد بود.
چرخش تاریخی ترامپ به‌سوی کریپتو | استیبل‌کوین‌ها در قلب سیاست پولی
یکی از شگفت‌انگیزترین تحولات، تغییر موضع ترامپ نسبت به ارزهای دیجیتال است. رئیس‌جمهوری که در سال ۲۰۱۹ کریپتو را «بی‌اساس» می‌دانست، اکنون به یکی از حامیان اصلی چارچوب قانونی آن تبدیل شده است.
امضای قانون GENIUS، که استیبل‌کوین‌ها را با دلار آمریکا تنظیم می‌کند، مسیر پذیرش گسترده این دارایی‌ها را هموار کرده و بانک‌های بزرگ وال‌استریت را وارد بازی کرده است. برآوردها نشان می‌دهد بازار استیبل‌کوین‌ها می‌تواند تا سال ۲۰۳۰ به ۴ تریلیون دلار برسد؛ رشدی انفجاری که ثروت‌های افسانه‌ای جدیدی خلق کرده است.
در عین حال، نگرانی‌هایی درباره خروج سپرده‌ها از بانک‌های کوچک وجود دارد. برخی سناریوها از انتقال تا ۱۰ درصد سپرده‌های بانکی به استیبل‌کوین‌ها سخن می‌گویند؛ موضوعی که می‌تواند هزینه تأمین مالی بانک‌ها را بالا ببرد. با این حال، فدرال رزرو تأکید دارد که در صورت مدیریت درست ذخایر، استیبل‌کوین‌ها حتی می‌توانند به تقویت سپرده‌ها و افزایش تقاضا برای اوراق خزانه کوتاه‌مدت کمک کنند.
انرژی پاک در سراشیبی | بازگشت قدرت به سوخت‌های فسیلی
در بخش انرژی، دولت ترامپ مسیر کاملاً معکوسی نسبت به دولت‌های پیشین در پیش گرفته است. لغو مجوز پروژه‌های بادی و خورشیدی، توقف مزارع بادی فراساحلی، پایان زودهنگام اعتبارات مالیاتی خودروهای برقی و حذف میلیاردها دلار کمک مالی، عملاً صنعت انرژی پاک را با شوک سنگینی مواجه کرده است.
بر اساس برآورد گروه E2، این سیاست‌ها از ژانویه تاکنون به لغو یا تعویق ۲۹.۳ میلیارد دلار پروژه انرژی پاک و از دست رفتن هزاران شغل منجر شده است. تعطیلی شرکت‌ها، لغو کارخانه‌های باتری و اخراج گسترده نیروها، تصویری روشن از هزینه‌های اجتماعی این چرخش سیاستی ارائه می‌دهد.
طرح‌های بازنشستگی 401(k) | گشودن دروازه تریلیون‌ها دلار سرمایه جدید
آخرین حلقه این زنجیره تحول، پس‌اندازهای بازنشستگی آمریکایی‌ها است. فرمان اجرایی ترامپ برای تسهیل سرمایه‌گذاری دارایی‌های 401(k) در دارایی‌های جایگزین، با استقبال گسترده غول‌های سهام خصوصی مواجه شده است.
حدود ۱۳ تریلیون دلار دارایی بازنشستگی، منبعی عظیم و تا حد زیادی دست‌نخورده برای صنعت ۱۸ تریلیون دلاری سرمایه‌گذاری جایگزین محسوب می‌شود. حتی جذب بخش کوچکی از این منابع می‌تواند تریلیون‌ها دلار سرمایه جدید وارد بازارهای خصوصی کند.
در مقابل، منتقدانی مانند الیزابت وارن هشدار می‌دهند که این مسیر، پس‌انداز بازنشستگان را در معرض دارایی‌های پرریسک و پرهزینه قرار می‌دهد. اما مدیران این صنعت معتقدند که در حال «دموکراتیک‌کردن» دسترسی به فرصت‌هایی هستند که پیش‌تر فقط در اختیار سرمایه‌گذاران بسیار بزرگ بود.
نتیجه‌گیری | دولتی که سرمایه را هدایت می‌کند، نه فقط تنظیم
مجموع این سیاست‌ها تصویری روشن از رویکرد دولت دوم ترامپ ترسیم می‌کند: هدایت فعال جریان سرمایه به‌جای تنظیم منفعل آن. از آزادسازی بانک‌ها و تغییر ساختار بازار مسکن گرفته تا پذیرش کریپتو، تضعیف انرژی پاک و بازکردن درهای پس‌اندازهای بازنشستگی، همه نشان می‌دهد که اقتصاد آمریکا وارد مرحله‌ای تازه شده است.
مرحله‌ای که پیامدهای آن نه‌تنها در کوتاه‌مدت، بلکه در دهه‌های آینده بر ثبات مالی، نابرابری اقتصادی و جایگاه آمریکا در نظام مالی جهانی تأثیر خواهد گذاشت. دولت ترامپ شاید با سرعت بی‌سابقه‌ای حرکت می‌کند، اما قضاوت نهایی درباره موفقیت یا هزینه‌های این مسیر، زمان‌بر و عمیق خواهد بود.
نظرات کاربران