به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، بررسی روند خرید کالاهای بادوام در اقتصاد ایران نشان می‌دهد سرانه خرید خودرو، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین شاخص‌های مصرف خانوار، با افت حدود ۸۰ درصدی روبه‌رو شده است. این شاخص نشان می‌دهد هر خانوار ایرانی به‌طور متوسط چند خودرو در یک بازه زمانی مشخص خریداری می‌کند؛ افت شدید آن یعنی خانوارها به‌مراتب کم‌تر از گذشته توان خرید خودروی نو یا کارکرده را دارند.
علت اصلی این روند را باید در رشد قیمت خودرو نسبت به درآمد خانوار جست‌وجو کرد. طی سال‌های اخیر، قیمت خودروهای داخلی و وارداتی چند برابر شده، در حالی‌که دستمزدها و درآمد عمومی خانوارها با همان سرعت رشد نکرده است. نتیجه این شکاف، فشار فروش در بازار خودروهای دست‌دوم و کاهش تقاضای واقعی برای خودروی نو بوده است.
کالای بادوام، آینه قدرت خرید
کارشناسان اقتصادی، خودرو را یکی از کالاهای بادوام مرجع برای سنجش رفاه خانوار می‌دانند. وقتی سرانه خرید این کالا افت می‌کند، معمولا سرانه خرید سایر کالاهای بادوام مانند لوازم خانگی و مسکن نیز روند مشابهی را طی می‌کند. به‌بیان ساده، کاهش خرید خودرو به‌تنهایی یک آمار جدا نیست؛ بلکه بازتابی از تغییر سبک زندگی و اولویت‌های مالی خانوارهاست.
در چنین شرایطی، بخش بزرگی از خانوارها خرید خودروی نو را به تعویق می‌اندازند یا به سراغ گزینه‌های ارزان‌تر مانند خودروهای کارکرده و مدل‌های پایین‌تر می‌روند. این رفتار در آمار فروش خودروسازان داخلی نیز قابل مشاهده است؛ به‌طوری‌که تیراژ فروش برخی مدل‌های محبوب نسبت به سال‌های اوج بازار کاهش محسوسی داشته است.
دلار و تورم، دو بازیگر اصلی
رشد نرخ دلار و تورم عمومی، دو عامل کلیدی در شکل‌گیری این روند هستند. افزایش نرخ ارز، هزینه تمام‌شده قطعات وارداتی خودروسازان را بالا می‌برد و همین موضوع مستقیماً به قیمت نهایی خودرو در بازار داخلی منتقل می‌شود. از سوی دیگر، تورم عمومی، قدرت خرید ریالی خانوارها را برای کالاهای گران‌قیمتی مانند خودرو محدودتر کرده است.
بررسی روند بلندمدت بازار خودرو ایران نشان می‌دهد این افت سرانه خرید، پدیده‌ای چندساله است و به یک فصل یا یک تصمیم خاص محدود نمی‌شود. کارشناسان می‌گویند تا زمانی‌که فاصله میان رشد قیمت خودرو و رشد درآمد خانوار کم نشود، این روند احتمالا ادامه خواهد داشت.
نظرات کاربران