به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، داده‌های منتشرشده در ۹ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۸ شهریور ۱۴۰۵) از روند هشت‌ساله قیمت خودرو در ایران خبر می‌دهد. بر اساس این بررسی، میانگین رشد قیمت سه خودروی پرتیراژ بازار، یعنی کوییک دنده‌ای، پژو پارس و دنا معمولی، در سال ۱۴۰۴ به حدود ۹۰ درصد رسیده است. در همین بازه، نرخ تورم سالانه رسمی ۴۸.۳ درصد اعلام شده بود. این یعنی قیمت خودرو تقریبا ۱.۹ برابر سریع‌تر از سبد عمومی کالا و خدمات گران شده است.
چرا خودرو از تورم عمومی جدا می‌ماند
کارشناسان بازار این واگرایی را نتیجه ترکیب دو عامل می‌دانند: محدودیت عرضه داخلی و اثر نرخ ارز بر هزینه تولید. تولید خودرو در کشور متناسب با رشد تقاضا افزایش نیافته و همین کمبود، فشار اضافی به قیمت‌ها وارد کرده است. بخشی از قطعات خودروهای داخلی نیز وارداتی است؛ نوسان نرخ ارز مستقیم روی قیمت تمام‌شده اثر می‌گذارد. نتیجه این ترکیب، رشد قیمتی است که از سرعت افزایش عمومی قیمت‌ها در اقتصاد پیشی گرفته است.
برای درک این شکاف کافی است دو نرخ رشد را کنار هم گذاشت. خودرویی که در ابتدای سال ۱۴۰۴ در دسترس یک خانوار با پس‌انداز مشخص بود، در پایان سال با همان پس‌انداز قابل خرید نبود. کسی که درآمدش فقط هم‌گام با تورم رسمی رشد کرده، برای خرید همان خودرو باید بخش بزرگ‌تری از درآمد سالانه‌اش را کنار بگذارد. تحلیلگران بازار می‌گویند این فاصله در سال‌های اخیر باریک‌تر نشده است.
روند هشت‌ساله چه می‌گوید
بررسی داده‌های ۸ سال اخیر نشان می‌دهد فاصله رشد قیمت خودرو و تورم عمومی در همه سال‌ها یکسان نبوده است. در برخی سال‌ها این دو نرخ به هم نزدیک شده‌اند، اما در سال‌های پرنوسان ارزی، شکاف دوباره بازتر شده است. تکرار این الگو باعث شده بخشی از خریداران، خودرو را کالایی برای حفظ ارزش پول در برابر تورم بدانند. همین ویژگی، ریسک نوسان قیمت را برای خریداران معمولی نیز بالا می‌برد.
برای بخش بزرگی از خانوارها، نتیجه عملی این گزارش روشن است: برنامه‌ریزی خرید خودرو را نمی‌توان فقط بر مبنای نرخ تورم اعلامی انجام داد. فاصله میان رشد قیمت خودرو و تورم عمومی، بخشی از فشار مالی خانوارهایی را توضیح می‌دهد که حتی با درآمد هم‌گام با تورم رسمی احساس عقب‌ماندگی می‌کنند. کارشناسان می‌گویند تداوم یا کاهش این شکاف در ماه‌های آینده به ثبات نرخ ارز و حجم عرضه داخلی خودرو بستگی دارد.
نظرات کاربران