به گزارش شبکه اطلاعرسانی طلا و ارز، مرکز پروازهای فضایی گادرد ناسا یکی از دشوارترین سالهای خود را پشت سر گذاشته است. این مرکز در سال ۲۰۲۵ هم با کاهش بودجه روبهرو بود و هم بخشی از نیروی متخصص خود را از دست داد. گادرد سازنده تلسکوپ فضایی «نانسی گریس رومن» است. به همین دلیل، اکنون این پرسش مطرح است که آیا آمریکا پس از رومن توان ساخت تلسکوپ پرچمدار دیگری را خواهد داشت یا نه.
اهمیت این موضوع فقط علمی نیست. تلسکوپهای پرچمدار بزرگترین و گرانترین مأموریتهای علمی ناسا هستند. هزینه هرکدام چند میلیارد دلار است و ساختشان بیش از یک دهه طول میکشد. در اطراف این پروژهها زنجیرهای از پیمانکاران، دانشگاهها و شرکتهای فناوری شکل میگیرد. هر تغییری در این زنجیره روی اشتغال، سرمایهگذاری و جایگاه فناوری آمریکا اثر میگذارد.
رومن چه تلسکوپی است
رومن یک تلسکوپ فروسرخ با میدان دید گسترده است. آینه اصلی آن قطری برابر تلسکوپ هابل دارد، اما هر تصویرش محدودهای بسیار وسیعتر از آسمان را پوشش میدهد. معنای سادهاش این است که رومن در زمانی کوتاهتر، داده بسیار بیشتری جمع میکند. هدفهای اصلی آن بررسی انرژی تاریک و یافتن سیارههای فراخورشیدی، یعنی سیارههای بیرون از منظومه شمسی، است.
هزینه کل این پروژه حدود ۴ میلیارد دلار برآورد شده است. برای ملموس شدن این عدد، این رقم تقریباً یکششم کل بودجه سالانه ناسا است. برنامه رسمی ناسا پرتاب رومن را حداکثر تا ماه مه ۲۰۲۷ پیشبینی کرده است. مونتاژ اصلی تلسکوپ در گادرد انجام شده و این پروژه اکنون در مراحل پایانی آزمایش قرار دارد.
بودجه در برابر برنامههای بلندمدت
فشار اصلی بر گادرد از دو سو آمد. از یک سو، پیشنهاد بودجه دولت آمریکا برای سال مالی ۲۰۲۶ کاهش نزدیک به نیمی از بودجه بخش علمی ناسا را در نظر گرفته بود. از سوی دیگر، برنامههای تعدیل و بازنشستگی زودهنگام در دولت فدرال به خروج بخشی از کارکنان باتجربه انجامید. کنگره بخشی از این کاهشها را تعدیل کرد، اما نااطمینانی درباره آینده باقی ماند.
خوب که چی؟ ساخت یک تلسکوپ پرچمدار به تیمهایی نیاز دارد که طی سالها کنار هم تجربه اندوختهاند. وقتی این تیمها پراکنده شوند، بازسازی آنها به سالها زمان و هزینهای بیش از صرفهجویی اولیه نیاز دارد. بسیاری از ناظران صنعت فضایی نگراناند که این دانش پس از پایان کار رومن از چرخه خارج شود.
پیامد برای صنعت و بازار فناوری
محتملترین سناریو این است که ناسا در سالهای آینده بیشتر به مأموریتهای کوچکتر و ارزانتر روی بیاورد. همزمان، نقش شرکتهای خصوصی فضایی در پرتاب و ساخت ماهواره پررنگتر میشود. برای شرکتهایی که درآمدشان به قراردادهای علمی ناسا وابسته است، این تغییر میتواند به معنای کاهش سفارشهای بزرگ باشد. در مقابل، رقابت برای قراردادهای کوچکتر و تجاریتر شدیدتر خواهد شد. اینکه رومن آخرین پرچمدار آمریکا باشد یا نه، به تصمیمهای بودجهای سالهای پیش رو بستگی دارد.















نظرات کاربران