به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، دانشمندان چینی و اتریشی نخستین ساعت هسته‌ای جهان را ساختند. این ساعت به جای الکترون‌های اتم، از تغییر حالت درون هسته توریم ۲۲۹ برای سنجش زمان استفاده می‌کند. دقت آن در حد یک در میلیون میلیارد گزارش شده است. به زبان ساده، چنین ساعتی در حدود ۳۰ میلیون سال تنها یک ثانیه جلو یا عقب می‌رود.
اهمیت این دستاورد فقط آزمایشگاهی نیست. زیرساخت‌های روزمره، از مسیریابی گوشی همراه تا ثبت زمان تراکنش‌های بانکی، به ساعت‌های بسیار دقیق وابسته‌اند. هر جهش در دقت زمان‌سنجی، در بلندمدت به شبکه‌های پایدارتر و هماهنگی دقیق‌تر داده‌ها می‌رسد.
تفاوت ساعت هسته‌ای با ساعت اتمی
ساعت‌های اتمی امروز معیار جهانی زمان‌اند و تعریف رسمی ثانیه بر پایه آن‌ها شکل گرفته است. این ساعت‌ها نوسان الکترون‌های اطراف اتم را می‌شمارند. الکترون‌ها اما در برابر میدان‌های مغناطیسی و الکتریکی محیط حساس‌اند و همین حساسیت، سقفی برای دقت ایجاد می‌کند.
هسته اتم بسیار کوچک‌تر است و الکترون‌ها آن را در برابر اختلال‌های بیرونی محافظت می‌کنند. به همین دلیل، ساعتی که بر پایه هسته کار کند، پایداری بیش‌تری دارد. مشکل این بود که بیش‌تر هسته‌ها برای تغییر حالت به انرژی بسیار بالایی نیاز دارند. توریم ۲۲۹ از معدود استثناهاست و با انرژی‌ای در محدوده نور لیزر قابل تحریک است.
پیوند زمان دقیق با بازارهای مالی
بورس‌ها و سامانه‌های معاملات الکترونیک، ترتیب سفارش‌ها را بر اساس زمان ثبت آن‌ها تعیین می‌کنند. در معاملات پرسرعت، اختلاف چند میلیونیم ثانیه می‌تواند ترتیب اجرای سفارش‌ها را تغییر دهد. شبکه‌های پرداخت و دفتر کل‌های توزیع‌شده نیز برای هماهنگی میان سرورهای پراکنده به ساعت مرجع دقیق نیاز دارند.
با این حال، این ساعت هنوز در مرحله پژوهشی است. داده‌های موجود نشان نمی‌دهد که کاربرد تجاری آن در کوتاه‌مدت در دسترس باشد. انتظار می‌رود نخستین اثر این فناوری در آزمون‌های فیزیک بنیادی دیده شود؛ از جمله بررسی این پرسش که آیا ثابت‌های بنیادی طبیعت در طول زمان تغییر می‌کنند یا نه.
پژوهشگران سال‌ها برای یافتن بسامد دقیق تحریک هسته توریم ۲۲۹ تلاش کرده بودند. ساخت لیزرهای فرابنفش دقیق، گام کلیدی این مسیر بود. ساخت نخستین نمونه کارآمد، این پرونده چنددهه‌ای را از مرحله نظری به مرحله اجرایی رسانده است.
نظرات کاربران