به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی، روز دوشنبه ۱۲ اکتبر (۲۰ مهر) به اظهارات اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، واکنش نشان داد. بسنت پیش‌تر از چاپ پول در ایران سخن گفته و بازه‌ای دوهفته‌ای برای فروپاشی اقتصاد کشور مطرح کرده بود. همتی در پاسخ به آمار نقدینگی استناد کرد. او گفت امروز همان روزی است که این مهلت دوهفته‌ای به پایان می‌رسید.
اهمیت این بحث در یک پرسش ساده است: آیا پول ملی سریع‌تر از توان تولید اقتصاد خلق می‌شود؟ پاسخ این پرسش بر قدرت خرید خانوارها، قیمت دلار و طلا و هزینه زندگی اثر مستقیم دارد. ادعای چاپ پول در عمل ادعایی درباره تورم آینده است.
نقدینگی چیست و چرا محل اختلاف است
نقدینگی مجموع اسکناس و مسکوک در دست مردم و سپرده‌های بانکی است. اگر نقدینگی سریع‌تر از تولید کالا و خدمات رشد کند، پول بیش‌تری برای خرید کالاهای محدود وارد بازار می‌شود و قیمت‌ها بالا می‌رود. به همین دلیل نرخ رشد نقدینگی یکی از شاخص‌هایی است که فعالان بازار برای ارزیابی تورم دنبال می‌کنند.
«چاپ پول» در زبان عمومی معمولاً به رشد پایه پولی اشاره دارد. پایه پولی پولی است که بانک مرکزی مستقیماً خلق می‌کند. شبکه بانکی این پول را از راه وام‌دهی چند برابر می‌کند و به نقدینگی تبدیل می‌کند. بنابراین آمار نقدینگی مستقیماً به همان ادعای چاپ پول مربوط است.
این بحث برای بازار چه معنایی دارد
اظهارات مقام‌های خارجی درباره اقتصاد ایران معمولاً بر انتظارات تورمی اثر می‌گذارد. انتظارات تورمی یعنی پیش‌بینی مردم از گرانی آینده. این پیش‌بینی گاهی پیش از هر تغییر واقعی، تقاضا برای دلار و طلا را افزایش می‌دهد. واکنش رسمی بانک مرکزی را می‌توان تلاشی برای مدیریت همین انتظارات دانست.
در این بحث میان دو روایت، داده‌ها تعیین‌کننده است. گزارش اولیه جزئیات عددی آماری را که همتی به آن استناد کرد منتشر نکرده است. مقایسه آمار رسمی نقدینگی و پایه پولی با نرخ تورم ماهانه در گزارش‌های آینده، تصویر روشن‌تری از وضعیت پولی کشور نشان خواهد داد.
نظرات کاربران