به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، ایران‌خودرو، بزرگ‌ترین خودروساز کشور، از یک تغییر راهبردی زیر عنوان «دکترین تویوتای ایران» خبر داد. هدف این طرح، عبور از تولید انبوه بدون برنامه و رسیدن به الگویی شبیه تولید ژاپنی تویوتاست؛ الگویی که در جهان با کیفیت بالا و هزینه پایین شناخته می‌شود. این تصمیم می‌تواند در میان‌مدت روی قیمت، کیفیت و زمان تحویل خودروهای داخلی اثر بگذارد؛ موضوعی که مستقیم به جیب خانوارهایی برمی‌گردد که سال‌هاست منتظر خودروی باکیفیت و مقرون‌به‌صرفه‌اند.
پرسش اصلی این است که آیا این اعلام یک شعار تبلیغاتی تازه است یا نقطه شروع یک تغییر واقعی در ریل صنعت خودروسازی کشور. پاسخ این پرسش برای میلیون‌ها نفری که در صف خرید یا انتظار تحویل خودرو هستند، اهمیت مستقیم دارد.
نظام تولید تویوتا، که به آن «تولید ناب» هم می‌گویند، بر دو ستون اصلی تکیه دارد: تولید به‌اندازه نیاز بازار، نه بیش‌تر، و بهبود مستمر خط تولید برای کاهش ضایعات. به زبان ساده یعنی کاهش خودروهای نیمه‌ساز روی خط تولید، کاهش هزینه انبارداری و دقت بیش‌تر در مونتاژ. اگر ایران‌خودرو این الگو را واقعاً پیاده کند، انتظار می‌رود شمار خودروهای دارای ایراد فنی در بدو تحویل کاهش پیدا کند.
وعده‌ای که پیش‌تر هم شنیده شده بود
صنعت خودروسازی ایران در دو دهه گذشته چند بار وعده تحول کیفی داده است؛ از قرارداد با شرکای خارجی تا طرح‌های داخلی‌سازی قطعات. بخشی از این وعده‌ها ناتمام ماند، چون همکاری با شرکای خارجی در میانه راه متوقف شد. ایران‌خودرو و رقیب اصلی‌اش هنوز بخش بزرگی از بازار داخلی را در اختیار دارند و رقابت جدی با تولیدکننده‌های خارجی وجود ندارد؛ همین انحصار نسبی، انگیزه برای تغییر سریع را کم می‌کند. تحلیلگران می‌گویند بدون اصلاح ساختار قیمت‌گذاری دستوری و افزایش رقابت، رسیدن به استاندارد تویوتا دشوار خواهد بود.
اثر بر جیب مصرف‌کننده
اگر این دکترین جدی گرفته شود، دو اثر مستقیم برای خریداران خودرو محتمل است. نخست، کاهش تدریجی قیمت تمام‌شده تولید به دلیل کمتر شدن ضایعات و توقف‌های خط تولید؛ اگر این صرفه‌جویی به مصرف‌کننده منتقل شود، می‌تواند بخشی از فشار قیمتی بازار خودرو را کم کند. دوم، افزایش کیفیت و کاهش هزینه‌های پس از فروش مانند تعمیرات مکرر، که برای خانوارها معادل صرفه‌جویی واقعی در هزینه نگه‌داری خودروست. با این حال این اثرها فوری نیستند و محتمل‌ترین سناریو، تغییری تدریجی طی چند سال است، نه یک‌شبه.
صنعت خودرو یکی از بزرگ‌ترین اشتغال‌زاهای صنعتی کشور است و نوسان آن مستقیم به بازار کار و بخشی از تقاضای ارز برای واردات قطعات مرتبط می‌شود. بهبود بهره‌وری داخلی می‌تواند بخشی از این فشار تقاضا را کاهش دهد، هرچند وابستگی صنعت خودرو به فناوری و قطعات خارجی هنوز پابرجاست و نتیجه نهایی این دکترین را باید در عملکرد چند سال آینده ایران‌خودرو دنبال کرد.
نظرات کاربران