به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قوامی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، اعلام کرد ۳۰۰ میلیون دلار از منابع یک بانک در قالب «تراستی» از چرخه بانکی کشور خارج شده است. او نام بانک و جزئیات زمان این جابه‌جایی را در این اظهارات مطرح نکرده است. این خبر در روز شنبه ۴ مهر ۱۴۰۵ منتشر شد.
اهمیت این ادعا در پیوند مستقیم آن با عرضه ارز است. هر دلاری که از مسیر رسمی خارج شود و بازنگردد، از منابع قابل عرضه در بازار ارز کم می‌کند. در شرایطی که کمبود عرضه یکی از عوامل اصلی فشار بر نرخ دلار است، هر خبر از این دست برای دارندگان پس‌انداز ریالی نیز اهمیت دارد.
تراستی چیست و چرا مهم است؟
تراستی به شخص یا شرکت واسطه‌ای گفته می‌شود که در دوره تحریم، فروش کالا یا جابه‌جایی پول را به نمایندگی از طرف اصلی انجام می‌دهد. به زبان ساده، پول به‌جای حساب رسمی، مدتی در حساب یک واسطه می‌ماند. این روش انتقال پول را ممکن می‌کند، اما کنترل و ردیابی آن را دشوارتر می‌سازد.
مشکل اصلی در همین فاصله است. هرچه زنجیره واسطه‌ها طولانی‌تر باشد، خطر معطل‌ماندن یا بازنگشتن پول بیش‌تر می‌شود. تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد بخشی از منابع ارزی کشور در همین حلقه‌های واسطه گرفتار شده است.
۳۰۰ میلیون دلار یعنی چه؟
برای درک این رقم، کافی است آن را میان مردم تقسیم کنیم. اگر این مبلغ میان ۱ میلیون نفر پخش شود، به هر نفر ۳۰۰ دلار می‌رسد. از نگاه کلان، این رقم به‌تنهایی تعیین‌کننده مسیر بازار ارز نیست، اما نشانه‌ای از ضعف احتمالی در نظارت بر جریان ارز بانک‌هاست.
برای فعالان بازار، نکته کلیدی «ریسک اعتباری» بانک‌هاست؛ یعنی احتمال این‌که بانک نتواند منابع خود را به‌موقع بازگرداند. خروج منابع از بانک از طریق واسطه‌ها می‌تواند ترازنامه بانک، یعنی فهرست دارایی‌ها و بدهی‌های آن را، تضعیف کند. با این حال، تا زمانی که نام بانک و جزئیات ماجرا روشن نشود، ارزیابی دقیق اثر آن ممکن نیست.
پرسش‌هایی که هنوز پاسخی ندارند
تاکنون بانک مرکزی و بانک مورد اشاره واکنش رسمی به این ادعا نشان نداده‌اند. نام بانک، زمان خروج منابع و وضعیت بازگشت این مبلغ از جمله پرسش‌های بی‌پاسخ است. محتمل‌ترین سناریو این است که این موضوع در روزهای آینده در کمیسیون‌های مجلس پیگیری شود و اطلاعات تکمیلی منتشر شود.
نظرات کاربران