به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، وام ۱ میلیارد تومانی مسکن که این روزها اصلی‌ترین ابزار حمایتی خانه‌اولی‌ها معرفی می‌شود، قسطی نزدیک به ۱۷ میلیون تومان در ماه بر دوش گیرندگان آن می‌گذارد. این رقم برای بسیاری از خانوارهای شهری بیش از نیمی از درآمد ماهانه است و همین موضوع، کارایی واقعی این تسهیلات را زیر سؤال می‌برد.
بانک مسکن این تسهیلات را با نرخ سود ۱۸ درصد و دوره بازپرداخت ۱۲ ساله پرداخت می‌کند. نرخ سود ۱۸ درصد یعنی بانک هر سال به ازای مانده بدهی، ۱۸ درصد سود دریافت می‌کند؛ هر چه دوره بازپرداخت کوتاه‌تر باشد، قسط ماهانه سنگین‌تر می‌شود. بر همین اساس، بازپرداخت وام ۱ میلیارد تومانی در ۱۲ سال، به قسطی حدود ۱۷ میلیون تومان در ماه می‌رسد.
میانگین درآمد ماهانه یک خانوار شهری در تهران، بر پایه برآوردهای مرکز آمار ایران، حدود ۳۰ میلیون تومان است. بنابراین قسط این وام به‌تنهایی نزدیک به ۵۷ درصد از درآمد خانوار را می‌بلعد. بانک‌ها معمولاً برای تأیید توان بازپرداخت، سقف قسط را حدود یک‌سوم درآمد ماهانه متقاضی در نظر می‌گیرند؛ یعنی بسیاری از متقاضیان حتی در مرحله تأیید اعتبار، واجد شرایط دریافت کامل این تسهیلات نیستند.
فاصله وام تا قیمت واقعی مسکن
قیمت هر متر مربع مسکن در تهران این روزها به‌طور میانگین در محدوده ۹۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان قرار دارد. ۱ واحد ۶۰ متری معمولی، رقمی نزدیک به ۵ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تا ۶ میلیارد تومان قیمت دارد. وام ۱ میلیارد تومانی در بهترین حالت تنها ۱۷ تا ۱۹ درصد از این قیمت را پوشش می‌دهد. باقی‌مانده، یعنی حدود ۴ تا ۵ میلیارد تومان، باید از محل پس‌انداز یا فروش دارایی دیگر تأمین شود؛ رقمی که برای بیش‌تر خانوارهای حقوق‌بگیر دور از دسترس است.
چرا این تسهیلات کافی نیست
افزایش سقف وام مسکن در سال‌های اخیر با نرخ رشد قیمت مسکن هم‌گام نبوده است. قیمت مسکن در تهران در یک دهه گذشته چندین برابر شده، اما سقف تسهیلات با فاصله زیادی از این رشد عقب مانده. نتیجه این فاصله، کاهش مستمر سهم وام از قیمت واقعی خانه است؛ روندی که کارشناسان بازار مسکن آن را عامل اصلی طولانی‌ترشدن دوره انتظار خانه‌اولی‌ها برای صاحب‌خانه‌شدن می‌دانند.
طرح‌های حمایتی مانند وام جوانی جمعیت یا تسهیلات ودیعه مسکن، تلاش کرده‌اند بخشی از این فاصله را جبران کنند. اما ترکیب نرخ سود بالا، دوره بازپرداخت کوتاه و سقف تسهیلات محدود، باعث شده بار اصلی خرید مسکن همچنان بر دوش پس‌انداز خانوارها بماند. کارشناسان می‌گویند بدون افزایش هم‌زمان سقف وام و طولانی‌ترشدن دوره بازپرداخت، فاصله میان تسهیلات بانکی و قیمت واقعی مسکن به همین شکل باقی می‌ماند.
نظرات کاربران