به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، ناترازی بانکی به وضعیتی گفته می‌شود که بدهی‌های یک بانک از دارایی‌های قابل نقدشدن آن بیشتر است. در چنین حالتی بانک برای ادامه فعالیت، به‌جای تکیه بر منابع واقعی، از بانک مرکزی برداشت می‌کند. این برداشت بدون پشتوانه، مستقیماً حجم پول در اقتصاد را افزایش می‌دهد.
افزایش حجم پول بدون رشد متناظر تولید، به معنای رقابت بیشتر پول برای خرید کالاهای موجود است. نتیجه این رقابت، بالا رفتن قیمت‌ها و کاهش ارزش پول ملی است. به همین دلیل کارشناسان اقتصادی، ناترازی بانکی را دیگر یک مسئله صرفاً درون‌بانکی نمی‌دانند.
چرا زیان بانک‌ها انباشته می‌ماند؟
بخشی از زیان بانک‌ها ناشی از پرداخت سودهای بالاتر از توان واقعی اقتصاد به سپرده‌گذاران است. بخش دیگر به مطالبات غیرقابل وصول و دارایی‌های منجمد در پروژه‌های بلندمدت بازمی‌گردد. این دارایی‌ها در ترازنامه ثبت می‌شوند، اما نقدشوندگی ندارند و نمی‌توانند بدهی‌های جاری بانک را پوشش دهند.
نظارت جدی‌تر بانک مرکزی می‌تواند بانک‌های زیان‌ده را به اصلاح ترازنامه وادار کند. اما توقف فعالیت یا محدودسازی یک بانک، ریسک نگرانی سپرده‌گذاران و فشار بر بازار پول را به همراه دارد. همین نگرانی، تصمیم‌گیری قاطع را با تأخیر همراه کرده و به تداوم ناترازی دامن زده است.
اثر این روند بر زندگی روزمره
برای شهروندان عادی، ناترازی بانکی معمولاً به‌صورت مستقیم دیده نمی‌شود، اما اثر آن در سبد خرید ماهانه احساس می‌شود. رشد پایه پولی -یعنی مجموع پول پرقدرتی که بانک مرکزی در اقتصاد تزریق می‌کند- یکی از عوامل اصلی تورم فزاینده در اقتصاد ایران بوده است. کاهش ارزش پول ملی نیز مستقیماً بر قدرت خرید خانوار تأثیر می‌گذارد.
این هشدار تازه نیست؛ نهادهای پژوهشی اقتصادی طی سال‌های گذشته بارها به رشد ناترازی در شبکه بانکی اشاره کرده‌اند. آنچه تازگی دارد، تأکید صریح‌تر بر این نکته است که راه‌حل، فراتر از اصلاحات مدیریتی در یک یا چند بانک است و به هماهنگی میان سیاست‌گذار پولی و سایر تصمیم‌گیران اقتصادی نیاز دارد.
نظرات کاربران