به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، صنعت خودرو کشور این روزها با یک تناقض آشکار در سیاست‌گذاری انرژی روبه‌رو است. از یک سو سیاست‌گذار به دنبال کنترل مصرف سوخت است و از سوی دیگر قیمت پایین بنزین انگیزه اقتصادی خرید خودروی کم‌مصرف را از بین می‌برد. نتیجه این ناهماهنگی مستقیماً به جیب خانوارها و آینده بازار خودرو بازمی‌گردد.
کارشناسان می‌گویند خودرو دیگر فقط یک کالای صنعتی نیست؛ بخشی جدایی‌ناپذیر از سیاست انرژی کشور محسوب می‌شود. وقتی قیمت سوخت پایین نگه داشته می‌شود، خریدار انگیزه‌ای برای پرداخت هزینه اضافه بابت فناوری کم‌مصرف ندارد. این یعنی حتی اگر خودروسازان مدل‌های صرفه‌جوتر تولید کنند، بازار تقاضای کافی برای آن‌ها نشان نمی‌دهد.
علت اصلی: فاصله بین قیمت سوخت و رفتار خرید
رابطه قیمت سوخت و انتخاب خودرو یک قاعده شناخته‌شده اقتصادی است. هر چه سوخت ارزان‌تر باشد، هزینه استفاده روزانه از خودروی پرمصرف برای مصرف‌کننده کم‌تر احساس می‌شود. در چنین شرایطی بازار به‌طور طبیعی به سمت خودروهای کم‌مصرف حرکت نمی‌کند، مگر آن‌که سیاست‌گذار با ابزارهای دیگری مانند استاندارد اجباری مصرف سوخت این خلأ را پر کند.
این تناقض وقتی جدی‌تر می‌شود که سیاست‌گذار هم‌زمان ساختار تولید داخلی را برای خودروهای کم‌مصرف توسعه نمی‌دهد. یعنی حتی مصرف‌کننده‌ای که بخواهد بر اساس منطق اقتصادی خودروی صرفه‌جوتر بخرد، با کمبود گزینه‌های داخلی و قیمت بالای واردات مواجه می‌شود. پیامد این وضعیت برای خریدار، محدود ماندن دامنه انتخاب و باقی ماندن قیمت خودرو در سطح بالا است.
چرا ثبات سیاست‌گذاری و رقابت واقعی تعیین‌کننده است
به گفته فعالان این حوزه، آینده صنعت خودرو به سه عامل گره خورده است: ثبات سیاست‌گذاری، شفافیت اقتصادی و رقابت واقعی میان تولیدکنندگان. نبود ثبات در تصمیم‌های مربوط به قیمت سوخت و خودرو، برنامه‌ریزی بلندمدت خودروسازان را دشوار می‌کند. این بی‌ثباتی در نهایت به شکل قیمت‌های نوسانی و کیفیت پایین‌تر به مصرف‌کننده منتقل می‌شود.
شفافیت اقتصادی نیز به همین اندازه اهمیت دارد. وقتی قیمت‌گذاری خودرو و سوخت بر پایه معیارهای روشن و قابل پیش‌بینی انجام نشود، مصرف‌کننده نمی‌تواند تصمیم مالی آگاهانه بگیرد. رقابت واقعی میان تولیدکنندگان نیز می‌تواند فشار برای بهبود کیفیت و کاهش قیمت را جایگزین انحصارهای موجود در بازار کند.
سیاست انرژی و صنعت خودرو در بسیاری از کشورها به‌طور هماهنگ طراحی می‌شود؛ برای نمونه استانداردهای مصرف سوخت معمولاً با مشوق‌های مالیاتی برای خودروهای کم‌مصرف همراه است. تجربه این کشورها نشان می‌دهد بدون هماهنگی میان قیمت انرژی، استاندارد تولید و رقابت بازار، هیچ برنامه صرفه‌جویی سوخت به نتیجه پایدار نمی‌رسد.
نظرات کاربران