به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز، قویدل، سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، روز سه‌شنبه (۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ (۳۱ شهریور ۱۴۰۵) برابر با ۳۱ شهریور ۱۴۰۵) جزئیات تازه‌ای از فرآیند سنددار شدن املاک فاقد سابقه ثبتی اعلام کرد. به گفته او، این سازمان املاک کشور را بر اساس وضعیت ثبتی به چند دسته تقسیم می‌کند و هر دسته مسیر حقوقی جداگانه‌ای برای رسیدن به سند رسمی دارد.
نخستین دسته، ملک مجهول‌المالک ثبتی نام دارد. این نوع ملک پیش‌تر در دفاتر رسمی ثبت شده، اما نام مالک فعلی آن در اسناد مشخص نیست. برای کسی که چنین ملکی در اختیار دارد، این یعنی زمین یا ساختمان از نظر قانونی سابقه ثبتی دارد، اما اثبات مالکیت به رسیدگی جداگانه در اداره ثبت نیاز دارد.
دسته دوم، ملک در جریان ثبت است؛ یعنی درخواست ثبت برای آن ارائه شده و پرونده در حال بررسی است، ولی سند نهایی هنوز صادر نشده. دسته سوم نیز ملک ثبت‌شده است؛ سند رسمی و قطعی برای آن صادر شده و مالکیت از نظر قانونی محل تردید نیست.
املاک بدون هیچ سابقه ثبتی
جدا از این سه دسته، گروه دیگری از املاک وجود دارد که هیچ‌گاه وارد دفاتر رسمی ثبت نشده‌اند. بخش زیادی از این زمین‌ها و ساختمان‌ها سال‌ها فقط با قولنامه عادی، ارث یا تصرف دست‌به‌دست شده‌اند. برای این گروه، مالک باید درخواست ثبت را از صفر به اداره ثبت اسناد محل ملک ارائه دهد و مدارک مالکیت خود را برای بررسی تحویل بدهد.
پس از دریافت درخواست، اداره ثبت سوابق و مدارک را بررسی و آگهی نوبتی یا اختصاصی منتشر می‌کند. این آگهی به معترضان احتمالی فرصت می‌دهد در مهلت قانونی اعتراض خود را ثبت کنند. برای مخاطب عادی، این مرحله یعنی صدور سند فوری نیست و زمان مشخصی برای رسیدگی به ادعاهای رقیب در نظر گرفته می‌شود.
سند حدنگار، پایان مسیر ثبت
اگر مهلت اعتراض بدون ایراد سپری شود، سند مالکیت با عنوان «سند حدنگار» صادر می‌شود. این سند بر پایه نقشه‌برداری دقیق و مختصات جغرافیایی ملک تهیه می‌شود و برخلاف اسناد قدیمی دفترچه‌ای، مرزهای زمین را با شماره پلاک هوایی مشخص می‌کند. نتیجه عملی برای مالک این است که احتمال اختلاف بر سر مرز ملک یا همپوشانی با زمین همسایه به‌شدت کاهش می‌یابد.
بخش قابل توجهی از دارایی‌های ملکی کشور همچنان بدون سند رسمی خرید و فروش می‌شود و همین موضوع ریسک معامله را برای خریدار بالا می‌برد، چون اثبات مالکیت نزد قانون دشوار است. سازمان ثبت اسناد و املاک کشور اعلام کرده رسیدگی به این پرونده‌ها در ادارات ثبت سراسر کشور ادامه دارد و زمان صدور سند برای هر پرونده به حجم مدارک و وجود یا نبود معترض بستگی دارد.
نظرات کاربران